Nieuwjaarsdag (2006)

Feest · 1 januari · Maria, moeder van God · wit

Evangelie

LEZING UIT GESCHRIFTEN VAN BOEDDHA:

LAAT ALLE WEZENS BLIJ ZIJN!
ZWAK OF STERK, VAN HOGE OF VAN LAGE STAND,
KLEIN OF GROOT, ZICHTBAAR OF ONZICHTBAAR, DICHTBIJ OF VER WEG,
NU LEVEND OF NOG NIET GEBOREN - MOGEN ZE ALLEN VOLMAAKT GELUKKIG ZIJN!
LAAT NIEMAND LIEGEN OF WAAR DAN OOK EEN WEZEN MINACHTEN.
VERWENS GEEN ENKEL SCHEPSEL, UIT WOEDE OF UIT HAAT!
LAAT ONS ALLE SCHEPSELEN KOESTEREN, ALS EEN MOEDER HAAR ENIG KIND!
MOGE ONZE GEDACHTEN VAN LIEFDE DE WERELD VERVULLEN,
BOVEN, ONDER, OVERAL -
GRENZELOOS, ONEINDIG WELWILLEND JEGENS DE HELE WERELD,
TOMELOOS, VRIJ VAN HAAT EN VIJANDIGHEID.
Tot zo ver de lezing van het heilig evangelie.

Homilie

Beste dorpsgenoten,

De evangelietekst die u als Evangelie gehoord heeft komt uit de vijfde eeuw voor Christus. Ik lees u nu nog zes teksten voor uit de tijd tussen de achtste eeuw voor en de zevende eeuw na Christus:

“Kwets anderen niet op wijzen, die je zelf kwetsend zou vinden.” (Boeddhisme)

“En zoals jij wilt, dat de mensen jou doen, doe dat ook aan hen."(Christendom)

“Het is zeker het hoogste van liefdevolle vriendelijkheid: doe niet tegen anderen, wat jij niet wilt, dat zij tegen jou doen.” (Confucianisme)

“Handel met anderen, zoals je zelf behandeld wenst te worden. Doe je naaste niet, wat jij niet wenst dat jou gedaan wordt.” (Hindoeïsme)

“Geen van jullie is een gelovige totdat je voor je broeder wenst wat je voor jezelf wenst."(Islam)

“Wat onaangenaam voor u is, doe dat ook niet tegen uw medemens. Dat is de gehele Wet, al het andere is commentaar.” (Jodendom)

Het wezen van al die teksten komt op het zelfde neer: barmhartigheid jegens elkaar en alles wat leeft.

En wat het gevolg ervan is, als die woorden worden waar gemaakt, heeft u gehoord in de tekst van Boeddha die ik als evangelie, als goed nieuws, heb voorgelezen op deze eerste dag van het jaar: “Laat alle wezens blij zijn!”

Mennen Sjaak zou over de duidelijkheid van die woorden niets te zeggen hebben!

Het zijn allemaal teksten die ontstaan zijn in tijden van onrust, van geweld en oorlog. Zoals het in onze dagen krioelt van tanks, bommenwerpers en gevechtsvliegtuigen, zo konden ze eeuwen geleden niet genoeg krijgen van paarden en strijdwagens, pijlen en zwaarden om elkaar aan te vallen, uit te moorden en te vernietigen. Geen nieuws onder de zon.

En daar staan dan die woorden over barmhartigheid tegenover. Maar kunnen die iets uitrichten tegen al dat geweld, toen en nu?

Daartoe kunnen we proberen een beetje anders te kijken en denken. Niet meer: later: maar NU. Niet in de onbekende toekomst ligt het geheim, maar in het nu. Niet in het hiernamaals ligt het geheim maar hier.

Niet meer in de hemel komt dat wel, maar: HIER.

Ja maar, ja maar!

Met kerstmis willen we juist kleine lichtjes, kaarsjes en zo, om sfeer te scheppen. Geen grote schijnwerpers zoals bij grote happenings als sportwedstrijden.

De afgelopen dagen hebben we gezien hoe sneeuw alles kan stilleggen, tot treinen en vliegtuigen toe. En toch heeft sneeuw niet de kracht van een aardbeving of een windhoos.

Iedere sneeuwvlok weegt minder dan niets maar als er genoeg van vallen dan leggen ze alles plat.

Zo is dat woord barmhartigheid is niet opgewassen tegen paarden en strijdwagens en ook niet tegen tanks en dat soort wapens die we nu hebben.

Dat woord barmhartigheid heeft de kracht en het overwicht van een sneeuwvlok. Een enkele sneeuwvlok stelt niets voor. Maar als ze beginnen te vallen uren achtereen, dicht op elkaar, dan hebben ze de uitwerking van een aardbeving.

Ieder van ons op zich is zo’n sneeuwvlokje: minder dan niets. Allemaal samen hebben we de macht van een wereldrevolutie. Alleen: daar moeten we niet op wachten.

In het kleine geheim van HIER en NU liggen de aardbeving en de revolutie verborgen.

Het geheim, de macht ligt in het kleine, hier en nu, niet in het grote, in de hemel of het hiernamaals.

Dat kleine ben ik, dat kleine bent u. Dat kleine was Jezus van Nazareth. Allemaal samen dat piepkleine doen, HIER en NU, maakt een wereld van verschil: Verbeter de wereld, begin met je zelf.
Hoe? Zoals jij wilt, dat de mensen jou doen, doe dat ook aan hen.

Dat het zo moge worden.

Zoeken in Preken Online