Er is een oud verhaal over een stoel die ergens in het oosten stond. Wie in die stoel ging zitten, zou God zien, zo werd het in elk geval verteld. Door de eeuwen heen gingen duizenden geleerde heren en vrouwen voor kortere of langere tijd op die stoel zitten, want ze wilden allemaal God wel eens zien ze wilden allemaal graag weten hoe hij eruit zag.
En al die geleerde mannen en vrouwen schreven dikke boeken over hetgeen ze zagen, of dachten gezien te hebben, want eigenlijk hadden ze geen van allen God echt gezien. En maar al te vaak kregen ze knallende ruzie, want de een vond dat God er zus of zo uitzag en een ander was het daar helemaal niet mee eens.
En geleidelijk verloren heel veel mensen hun interesse in God. Al die geleerde boekentaal begrepen ze toch niet bovendien vonden ze dat ze best zonder God konden leven. En de stoel waarvan gezegd werd dat je daarin God kon zien bleef steeds vaker leeg bij gebrek aan geïnteresseerden.
Op een dag kwam er eenvoudige man aangelopen en hij ging op de lege stoel zitten. ‘God’, fluisterde hij, ‘de mensenogen kunnen het niet verdragen regelrecht naar de zon te kijken, want zij worden verblind. Hoe zouden zij dan, Almachtige, regelrecht naar U kunnen kijken? Heb medelijden, Heer. Temper uw kracht, wend uw heerlijkheid naar mij toe, opdat ik iets van u mag zien.
Toen…werd God een stuk brood, een beker koud water, een warme jas, een hut, en voor de hut een vrouw, die haar kind liet drinken. De man knielde neer en glimlachte gelukkig. ‘Dank U, Heer’, fluisterde hij, ‘U hebt uzelf klein gemaakt om mijnentwil. U werd brood, water, een warme jas en mijn vrouw en zoon, opdat ik U zou kunnen zien. En ik heb U gezien. Ik buig mij neder en aanbid uw geliefde gedaante met de vele gezichten.’
Jan van Opbergen, onze dorpsgenoot zaliger gedachtenis, heeft heel veel teksten en gebeden geschreven en hij spreekt God vaak aan met “Onnoembare” of “Onuitsprekelijke”. En dat zijn veelzeggende titels: God is niet te benoemen, niet in woorden te vangen.
U ziet hier een vel wit papier, helemaal leeg, er staat niets op. U hebt zich misschien afgevraagd: wat moet dat daar. Praten over God lijkt op een groot vel volschrijven met woorden en dan we het gevoel hebben heel wat te weten over God. Maar als zo’n vel papier van onder tot boven volgeschreven is met theologische formules en kerkelijke uitspraken, dan heb je eigenlijk nog niets van God gezien. Maar elk woord dat over God gezegd wordt is betrekkelijk, want God is niet in menselijke woorden en formules te vangen.
God is de schepper van hemel en aarde hebben we geleerd. God heeft alles gemaakt. Maar wat betekent dat. Bij een soort enquête voor de vormelingen zei een van jongelui: God heeft niet alles gemaakt, ik ben door mijn vader en moeder gemaakt.
Soms werd het vroeger wel eens voorgesteld alsof God in zes dagen tijd al het bestaande uit zijn goddelijke hoge hoed getoverd had. Natuurlijk kun je God schepper noemen, maker van al het bestaande, maar meer als een soort oerkracht die aan het begin van alles staat en alles doet groeien en evolueren. Er zijn heel veel van die al te menselijke voorstellingen van God.
Een leeg vel zegt misschien wel meer over de “Onnoembare” en “Onuitsprekelijke” dan duizend woorden en formules bij elkaar. Maar God heeft zich klein gemaakt opdat wij toch iets van Hem kunnen zien. Hij laat iets van zich zien in de schoonheid van de natuur en vooral in het goede dat mensen doen met elkaar en voor elkaar. Want God is daar waar brood en leven gedeeld wordt, waar mensen elkaar leven geven, zinvol leven, goed leven.
We kunnen iets van God zien in Jezus van Nazaret. Hij zag God als onze Vader in de hemel, als een zorgende en zorgzame vader. In Jezus’ leven, in zijn woorden en daden werd God ook een beetje zichtbaar, want hij leefde in de geest van God, zozeer dat hij Zoon van God werd genoemd.
Maar God wordt een beetje zichtbaar in elke mens die goed leeft, die leeft in de geest van Jezus, die geest die inspireert, die kracht en wijsheid geeft, de geest die heilig maakt, heel maakt. Vader, Zoon en heilige Geest, in die drie woorden, die drie begrippen kunnen we toch iets zien we van God, de onzichtbare.
Feest van de Heilige Drie-eenheid (2006)
B-cyclus · Tijd door het jaar · Triniteit · wit