De advent is een tijd van verwachting, van uitzien naar de komst van de Heer. Een tijd van voorbereiding ook. Daarmee bedoel ik niet de traditionele kerstinkopen. Wie het gelovige hart op de rechte plaats draagt, voelt aan dat de voorbereiding op Kerstmis nog iets anders moet zijn dan kerstinkopen doen in de stad.
Verwachten. Wat verwachten? Wie verwachten? Het ontbreekt ons allicht niet aan allerlei verwachtingen tegenover God. Edele verwachtingen die we bij momenten heel oprecht aan Hem toevertrouwen. Daar ligt het niet aan. Veeleer leven wij allemaal met een pak verwachtingen, verlangens en vragen waarop God niet ingaat. Als we dan de grote adventsbeloften horen, laten we die wellicht gemakkelijk over ons heen gaan. Wat zou er nog wel te verwachten zijn? De advent verwatert tot de gekende, jaarlijks terugkerende frasen. Misschien gelooft de verkondiger die ze in de mond neemt er zelf ook niet veel van.
Ik weet het, dat klinkt niet zeer verheven. Maar het leidt wel tot de kern van de advent. Het is namelijk niet alleen een tijd van verwachting, maar ook van bekering. Laten we nu gewoon die twee woorden bij elkaar plaatsen: de advent stuurt aan op de bekering van onze verwachtingen. Dat is geen woordspeling of predikantentrucje. Ook de mensen die destijds naar Johannes de Doper gingen, moesten hun ver¬wachtingen aanpassen. Zo lang reeds hadden ze naar de Messias uitgekeken. Ze hadden tegenover Hem allerlei verwachtingen gekoesterd. En zie, Hij kwam en ze herkenden Hem niet. Sommigen dachten dat Johannes de Doper zelf de beloofde Messias was. Hij moest dit met grote stelligheid ontkennen. ‘Ik hen de Messias niet, Elia niet en de profeet ben ik evenmin,’ zei hij. Wel noemde hij zichzelf ‘de stem die roept in de woestijn’. Hij doopte wel, maar alles stond in het teken van degene die komen zou. En toen viel het onverwachte woord: ‘Zonder dat u Hem herkent, staat Hij al midden onder u.'
Het is niet omdat de Messias intussen gekomen is, dat wij Hem nu kennen. Alle grote gelovigen (de heiligen bijvoorbeeld) hebben dat ondervonden, soms op een heel pijnlijke manier. God was anders dan ze dachten, vermoedden en verlangden. Hij paste niet zomaar in het kader van hun eigen wensen en verwachtingen. Geloof vraagt van ons bekering. Niet enkel in ons doen en laten, maar ook in de verwachtin¬gen die wij tegenover God koesteren. Men zegt soms dat we de mensen moeten nemen zoals ze zijn. Met God is dat ook zo. Wij moeten God nemen zoals Hij is. Hij komt anders naar ons toe dan wij verwachten. Dat is zozeer waar, dat de Doper tegen zijn tijdgenoten moest zeggen: ‘De Messias naar wie gij zo uitgezien hebt, staat midden onder u en gij (her)kent Hem niet eens.’ Zo zou het met Hem blijven gaan. Dat Hij een paar jaar later op een kruis zou sterven, had ook niemand verwacht.