Nu we dichter komen bij het Paasfeest, begint Johannes het woord tot ons te richten. Zijn evangelie spreekt van het levend water, dat de Christus ons geeft en dat in onszelf zijn bron heeft sedert wij in Hem gedoopt zijn. Onovertroffen is het vierde Evangelie. Niets hogers en niets diepers kan gezegd worden over God die in Jezus zichtbaar geworden is dan wat Johannes over zijn Meester schrijft. Op bijzondere wijze moet het Johannes zijn die ons in het mysterie van Pasen binnenleidt. Johannes beroert in ons de snaar die alle andere snaren doet trillen. Voor ons diepste verlangen vindt hij woorden. Aan onze drang naar God geeft hij een uitweg. Hij doet in ons de bron opwellen die er reeds is. Wanneer hij over Jezus spreekt beseffen wij, zoals de Samaritaanse vrouw, dat deze de Messias moet zijn.
Jezus is “vermoeid van de tocht”. Johannes merkt vaak zo een eenvoudige dingen op. En nooit zijn ze zo maar eenvoudig. Jezus’ tocht is vermoeiend en het is middag. Het is bovendien hoge zomer in Palestina: “De velden staan wit voor de oogst”. Alle eenvoudige dingen, die verklaren hoe Jezus honger en dorst heeft en vermoeid wacht bij de put van Jakob tot de leerlingen uit Sichar terugkomen met iets om te eten om op adem te komen.
Maar Jezus’ tocht is de tocht van de Messias. Hij draagt de vermoeidheid van de Aartsvaders, van het volk in Egypte en in de woestijn, van allen die in verdeeldheid geleefd hebben in het Beloofde Land tot op Jezus’ dagen zelf. Het is ook middag van de geschiedenis, de zon staat hoog aan Gods nieuwe hemel en de Messias houdt zich klaar voor de oogst. Naar gerechtigheid heeft Hij honger en dorst. Hij heeft een ongekende “spijs te eten”. De leerlingen kennen noch de spijs noch de kruiden en de vrouw uit Sichar heeft geen besef van wat erbij zal gedronken worden. Jezus voelt in zijn lichaam de vermoeidheid, de honger en de dorst van heel de geschiedenis.
Hij voelt ook welke schamele vermoeidheid weegt op het lichaam en de ziel van de Samaritaanse. Zes keer gaf zij heel haar lichaam weg, haar ziel ontsluiert zij voor Jezus voor het eerst. Zal één van haar mannen gezegd hebben wie hij was? Jezus zegt haar dat Hij de Messias is. Kruik en water zijn op slag vergeten. De vrouw loopt naar de stad terug en ook Jezus spreekt niet meer van drinken.
Een uur heeft Hij met de vrouw gesproken, twee dagen met “velen in de stad”, drie jaar met Palestina en omliggende. Hij spreekt voor altijd en in heel de wereld, door de stem van de leerlingen die in Hem geloven en door de stem van de Geest van wie Hij zei dat Hij alles zou leren.
In het gesprek is Jezus in niets onecht. Wanneer Hij naast de put van Jakob neervalt, doet Hij niet alsof Hij vermoeid is. Wanneer Hij te drinken vraagt doet Hij niet alsof Hij dorst heeft. Geen trucjes, geen gesprekstechniek. Is dit niet het gesprek dat wij verlangen? Een gesprek dat echt en waar is, dat komt van iemand die liefheeft, die zich kenbaar maakt, geeft en blootgeeft, niet aan wie eerst betrouwbaar moet zijn, aan de zondaars, niet aan de rechtvaardigen, zoals de brief aan de Romeinen zegt.
Zo spreekt Jezus, zo spreekt God. Zoals God water geeft aan Israël in de woestijn, niettegenstaande al de onwil van het volk, zo geeft Jezus zich aan de Samaritaanse, niettegenstaande alle onreinheid van haar lippen.
Een kenmerk van Gods spreken, van Jezus’ spreken, is de eerbied voor de vrijheid van de andere. Jezus dwingt de Samaritaanse niet. Hij kwetst haar niet in haar diep verborgen eer. Hij zegt de dingen zoals ze zijn.
Bij wie wij ook waarheid ondervinden, kunnen wij die in alle vrijheid volgen. Gaandeweg zal de waarheid ons bevrijden. Gaandeweg zal de bron die in ons is met steeds meer geweld opborrelen. Om ons op Pasen voor te bereiden is niets anders vereist. Pasen is in ons al begonnen als wij ingaan op een echt gesprek. Het komt er niet op aan of wij onze kruik vergeten of eerst nog water putten en dan peinzend naar de stad teruglopen. Onderweg zullen wij beseffen dat wij spraken met “de Redder van de wereld”…