Beste dorpsgenoten,
Er gaat bijna geen dag voorbij of ik kom in de krant de naam van Pim Fortuyn tegen. En dat toch al drie jaar na zijn dood. Hij heeft al een standbeeld, er is een politieke partij die naar hem genoemd is.
Kunt u zich voorstellen dat iets dergelijks zich heeft afgespeeld 2000 jaar geleden, na de dood van Jezus? Hij had een onvergetelijke indruk gemaakt, hij had mensen diep geraakt, hij had mensen hoop en vertrouwen gegeven dat een ander, beter leven begonnen was met hem. Zijn manier wat leven, waar hij over sprak, dat deed de mensen denken aan God die de wereld geschapen had, en die het Joodse volk uit de slavernij van Egypte bevrijd had. Ze konden hem niet vergeten. En zo begon Jezus in de opvatting van sommigen bovenmenselijke, ja goddelijke trekken te krijgen, ja zelfs dat in Jezus God was mens geworden. In Jezus zou God zelf met de mensen meegetrokken zijn. Dat ging anderen te ver: het unieke en uitzonderlijke van de Joodse godsdienst was juist dat ze maar één god erkenden. En daarom ontstond er hevig verzet tegen die gedachte dat Jezus goddelijke trekken zou hebben, ja dat God in Jezus tegenwoordig zou zijn geweest op aarde.
En zo ontstond er grote ruzie , die een bedreiging werd voor de eenheid van het Romeinse Rijk. Niet de paus, want die was er nog niet maar Keizer Constantijn zelf ging zich met dit theologisch probleem, met deze godsdienststrijd bemoeien.
Een van de resultaten daarvan was dat de persoon van Jezus Christus één met God werd èn Gods zoon. Voor de goede orde kwam er og een derde persoon bij, de Heilige Geest. Drie personen en toch maar een enkele God. Echt opgelost is het probleem nooit!
Op het ogenblik lees ik een dik boek getiteld: Jezus, beeld van God. De schrijver is ontslagen op last van het Vaticaan en hij mag geen theologie meer doceren. Want de titel van zijn het boek is helemaal fout: Jezus is immers geen beeld van God, hij is Zoon van God. Anders verdwijnt de Drievuldigheid. De ruzie die twee eeuwen na de dood van Jezus begon, is nog altijd aan de gang. En op die manier worden we nooit wijzer!
We kunnen er ook anders naar kijken. In Rusland bestaat een heel oud verhaal over een heel groot bos. Midden in het bos ligt een ronde open plek. Geen bomen, geen struiken. Het is er volop licht. Iedereen die door dat bos wandelt, weet dat je die open plek niet mag betreden. Zelfs de dieren weten dat! Niemand weet iets over het ontstaan van die plek. Ze heeft iets heiligs maar je mag er niets neerzetten, geen bank, maar ook geen kapelletje.
Volgens het verhaal stelt die open plek voor hoe God aanwezig is in ons leven. Geen machtig opperwezen dat maakt of breekt. Een lege, heilige plek in ons leven en in ons geloof die we niet moeten dicht bouwen met artikelen van het geloof, met absolute waarheden.
Maar het gekke is dat wij mensen de sterke neiging hebben om zo een lege plek juist wel op te vullen, behalve hier in de kerk dan.
We willen duidelijkheid, we willen uitleg over die plek. Eeuwenlang is er geschreven, gevochten en veroordeeld over de zin en het waarom van die lege plek Maar het antwoord krijgen we niet, niet uit de Bijbel, zelfs niet uit het vaticaan.
En Jezus van Nazareth dan? Voor hem is die plek heel heilig en zo wil hij ze laten. Ze trekt hem aan. En hij wijst ons de weg naar die plek waar niemand spreekt en die ons in die stilte wel iets vraagt: Waar ben je mee bezig, waar gaat het eigenlijk om, waar is je broeder, je zuster?
We kunnen ons voorstellen dat we mèt Jezus aan de rand van die stille, open, heilige plek staan. En dat we elkaar bij de hand pakken en dan het gevoel krijgen: “We zijn in goede handen.” Zo’n gevoel zou je ook gunnen aan al die mensen die maar blijven argumenteren en veroordelen!
Dat het zo moge worden.