Wanneer er over God gesproken wordt, hoor je wel zeggen:
alle godsdiensten hebben dezelfde God,
alleen noemen ze God anders:
Allah voor de moslims en Adonai voor de Joden,
en de Christenen, die drie namen voor God hebben:
God als Vader of soms ook Moeder, God als Zoon en God als Geest.
Maar uiteindelijk gaan al deze godsdiensten terug op een en dezelfde God, de God van Abraham.
En het is goed te beseffen dat bij alle godsdienstige en culturele
verschillen die in de loop van de geschiedenis tot veel verschrikkelijke
oorlogen hebben geleid, er toch die ene gemeenschappelijke God is. In
Christelijke termen: alle mensen zijn kinderen van dezelfde God,
kinderen van één Vader.
Maar toch sta ik hier in een christelijke viering, en al heb ik alle
respect voor de mensen van de synagoge en de mensen van de moskee, toch
vier ik God in een kerk, een christelijke gemeenschap. Want al is de
bron gemeenschappelijk, er zijn ook verschillen en ik denk dat de
lezingen van vandaag die verschillen duidelijk aangegeven.
In de eerste lezing horen we over Mozes op de berg Sinaï,
waar God zijn tien geboden, zijn tien richtingwijzers voor een
verantwoord leven, waarmee ieder mens tot zijn recht kan komen. God, de Heer komt voorbij en roept zijn eigen Naam. Wat is die Naam van God? Er staat hier in deze lezing de HEER. Maar dat is een Nederlandse vertaling waarover een paar jaar geleden nog
heel veel te doen was bij het uitkomen van de nieuwe bijbelvertaling. Joden mogen die Naam van God niet uitspreken, want die Naam is heilig en
elke keer als die Naam in de bijbel voorkomt, noemen zij een Titel van
God, Adonai, dat is HEER.
Zo doen wij dat ook in onze vieringen: wanneer in het schriftstuk de
Naam van God staat, lezen we HEER.
In de oorspronkelijke tekst staan vier letters, de J de H de V of W en
de H. Klinkers schreven de Joden destijds niet, dus is er ook geen
uitspraak bekend. Maar die Naam heeft wel een betekenis, al is die niet
gemakkelijk te vertalen: die Naam betekent zoiets als: “Ik ben” of “Ik
zal er zijn”
God zal er zijn voor U en voor mij.
We lezen dat Moses vraagt met zijn volk mee te trekken.
God is dichtbij Mozes staat er ook.
God is de mensen nabij: dat is een belangrijk gegeven van de
joods-christelijke traditie.
Niet ver weg in een hemels paleis, maar onder de mensen wil hij wonen,
met mensen trekt Hij mee.
In de evangelielezing horen we dat God nog een stap verder gaat: God heeft de wereld lief. De wereld, dat woord heeft bij de evangelist Johannes vaak een negatieve
ondertoon.
Het wordt geplaatst tegenover de geest van God.
Maar God heeft die wereld lief, de hele wereld,
met al het goede en het kwade erin.
En zo horen we van Johannes, dat Jezus gezegd heeft dat
“God zijn enige Zoon in die wereld gestuurd heeft”.
En waarom dan wel, met welk doel heeft God zijn Zoon de wereld gezonden: om die wereld te redden. Het goede te behouden en het kwade de kans te geven zich te keren naar
het goede.
God laat zich zien in een mens, de mens Jezus.
Jezus laat zien wie God is.
Als we in onze tijd vragen “wie of wat of waar is God” dan is er voor
christenen maar één antwoord: kijk naar Jezus.
Luister naar zijn Woord, doe zoals Hij deed voor de medemens. God is nog dichter bij de mensen gekomen dan bij Mozes: in de gestalte van een mens: de mens Jezus, die laat zien, dat de God van Abraham, de God van Mozes, de God van Jezus één en
dezelfde is, en dat die God de mensen nabij is.
Voor alle mensen wil Hij hun God zijn. En dan zeker voor de mens in nood. God is onder ons in Woord en Teken. In de Eucharistie of bij het
Avondmaal vieren we dat Jezus zichzelf geeft als een gave.
Hij geeft zichzelf in de vorm van brood,
is als voedsel voor ons om ons kracht te geven.
En behalve een gave is dat ook een opgave voor ons:
Doe dit tot mijn gedachtenis.
Mens, God is er voor jou,
mens, wees net als God voor je medemens.
Handel in de Geest van Jezus,
wees je medemensen nabij zoals God en Jezus de mensen nabij zijn. Want alleen door mensen kan God zich laten zien in onze wereld. Door de ogen van de ander kijkt de Heer ons steeds weer aan! zingt een
lied.
“Drie-eenheid”, hebben eeuwen geleden de theologen het samenspel van
Vader, Zoon en Geest genoemd;
God als Vader,
God als Zoon en
God als Geest.
Drie vormen waarin God zich in deze wereld laat zien.
Voor joden en moslims klinkt dat godslasterlijk:
voor hen is God toch alleen de Vaderfiguur en is te groot om tot ons
mensen te kunnen naderen.
En ook voor christenen is het belangrijk, dat zij ook die kant van God
zien;
Jezus brengt God dichtbij ons,
maar dat betekent niet dat wij God in Hem mogen annexeren.
Want daar is God te groot voor.
God is dichtbij, in goede maar vooral ook in kwade dagen.
Ik wens U toe, dat U dat in de komende week mag ervaren.