Het zijn de donkere dagen voor Kerst. De huizen, de tuinen, openbare gebouwen worden steeds meer versierd met lampjes. Met kerstmannen en arrensleeën met rendieren, lichtslierten, van alles. Mensen lijken het donker te ontvluchten, weg te drukken, bang te zijn voor het donker. Waarom vieren wij zo uitbundig Kerst met veel licht. Kerst is het feest van licht bij uitstek. Licht is belangrijk, is één van de basisvoorwaarden voor leven. Sommige mensen krijgen zelfs last van de donkere dagen. Licht is onmisbaar en mensen van alle plaatsen en tijden kennen het verlangen naar licht. Al ver voor de kerk in de 4e eeuw het kerstfeest begon te vieren, kende men in het Romeinse rijk de midwinterfeesten. Grote vuren werden aangestoken om het duister te verjagen. Het vuur symboliseerde bovendien de warmte en de terugkeer van de zon. In het eerste boek van de bijbel, Genesis, staat het eerste woord dat God spreekt: ‘Er moet licht komen’, en er was licht. Want de aarde, zo horen we, was woest, leeg en donker. Pas als er licht is in het donker kan de chaos op orde komen en kan een mens leven. Wij vieren met Kerstmis het feest van de komst van het Licht in de duisternis, de komst van nieuw leven, het begin van een nieuwe schepping. Zoals de ‘oude schepping’ begon met het eerste woord van God: ‘Er zij licht’, zo begint de nieuwe schepping met de geboorte van dat kindje, dat Licht der Wereld wordt genoemd. En daarom vieren we Kerstmis als een teken van hoop en nieuw begin in alle donker en chaos die wij mensen ook vandaag beleven. In het groot en in het klein. Het met aandacht aansteken van de kaarsen en met zorg en liefde versieren van de boom zijn rituelen die ons kunnen helpen om ook in onszelf weer ja te zeggen tegen het Licht. Want wie weet heeft van Licht ziet des te meer het donker. En dat donker zijn dan niet de donkere dagen voor Kerst, maar onze wereld met al haar pijn en moeite. Onze eigen wereld.Want het kan donker om je heen zijn als dood en verderf je uit balans brengen; als het je niet lukt om vrede te hebben met je eigen beperkte mogelijkheden; als in je eigen omgeving de verhoudingen verstoord zijn, en een breuk op de loer ligt.Het kan zijn dat het donker je overvalt. Een gevoel van hulpeloosheid, een sombere stemming, tegenslag op tegenslag, het onvermogen om te zien achter welke wolk het licht schuilt. Letterlijk is dan van toepassing dat je het niet meer ziet zitten. En toch, toch doemt in die donkerte, hoe diep die ook is, vroeg of laat een lichtpuntje op, een hoopvol teken dat het donker zal wijken. Maar het licht, het licht van God dringt zich niet op; het is klein en broos, het komt naar ons toe in een kwetsbare mensengestalte. Dat licht wordt ons in handen gegeven, aan ons toevertrouwd. We mogen in Gods licht staan. Want als we in Gods licht staan, staan we ook in Gods liefde. Dan gaat er een nieuwe toekomst open voor ons en voor de wereld. Dan blijft het licht schijnen in de duisternis en krijgt de duisternis nooit het laatste woord.Zo moge het zijn.
Kerstviering op afdeling in verpleeghuis (2007)
Feest · 25 december · Kerstmis · wit