Het kind in het kerstverhaal van de evangelist Lukas, “komt voort” uit de vertrouwde eeuwenoude voorspellingen en beloften van een nieuw land, een nieuwe koning, de gezalfde, de Messias, de nieuwe David. Een verhaal helemaal gebouwd op en uitgaande van oude verhalen die gingen over het Joodse volk, ja Gods volk. .
Het verhaal in Matteüs is in wezen een modern verhaal: de drie koningen, officieel “Wijzen uit het Oosten”. Zij worden op de weg van het kind gezet door het observeren van sterrenbeelden en de stand van planeten. Geen Godsspraken, geen profeten, geen woord over de lang verwachte Messias. Zij hadden niets met een god, zij gingen te werk zoals sterrenkundigen in onze tijd en zo kwamen ze er toe op weg te gaan om hulde te brengen aan de pasgeboren koning der Joden.
De wijzen van nu vinden in het macro-universum van de sterrenhemel en evenzeer in het micro-organisme van de atomen of nog kleiner onverwachte en overweldigende informatie dank zij elektronenmicroscopen en bijvoorbeeld de Hubble telescoop. Nieuwe inzichten, betere verklaringen. De conclusie is dan niet: nu weten we het antwoord, maar juist: we hebben nog een veel groter mysterie ontdekt. De belangrijkste vondst, dé ontdekking bestaat in het mysterie, in verbazing, niet in een oplossing. Tot dat punt waren de drie wijzen gekomen toen zij op weg gingen om de pasgeboren koning der Joden hun hulde te brengen.
Zo komt het voor dat mensen in hun werk, hun verantwoordelijkheid, hun positie, hun wetenschap momenten meemaken die wijzen op een mysterieuze dynamiek achter alles.
En zelfs als wij ademen, worden wij geraakt door de neerslag van wat zich afspeelt in het universum vanaf de oerknal tot het ontstaan van een nieuwe ster op dit moment.
Tegen dat perspectief wordt ons mens-zijn duidelijk, laat het zijn geheim, zijn hart zien als wij geraakt worden door het transcendente, dat wat buiten de ervaring valt, wat alles overstijgt.
Deze vage dingen, niet proefondervindelijk te bewijzen en toch heel werkelijk, krijgen in onze dagen namen als spiritualiteit, het transcendente, secularisatie.
In de eerste lezing, uit de profeet Jesaja, staat : “Bij het zien hiervan zult ge met blijdschap worden vervuld en uw hart zal bonzen en wijs worden van vreugde.” En in het evangelie: “Op het zien van de ster werden zij, de wijzen uit het Oosten, vervuld van overgrote vreugde.”
Als wij een flits van die vreugde meemaken, dan delen we in hun wijsheid en dan vinden wij juist wat zij gevonden hebben, zelfs zonder tussenkomst van hogepriesters en schriftgeleerden.
Openbaring (2010)
C-cyclus · Kersttijd · Epifanie · wit