Ik had eens een gesprek met iemand die het ten zeerste betreurde dat er geen Latijn meer gebruikt werd in de kerk. “Daardoor heb ik mijn geloof verloren,” zei hij. Je kunt je natuurlijk afvragen wat geloven voor hem betekende. Als je om die reden je geloof verliest, dan klopt er iets niet.
Wat is eigenlijk echt geloven? Ik zou u allemaal wel eens willen interviewen met de vraag: vertel eens: wat betekent gelovig zijn voor u? Ik ben benieuwd welke antwoorden ik zou krijgen. Ik ben wel een beetje bang dat sommigen gewoon geen antwoord hebben ofwel zo vaag blijven dat je nog niet weet wat het voor hen betekent.
Van huis uit hebben de meeste van ons niet meegekregen om echt na te denken over gelovig zijn. We moesten van alles aanvaarden, maar erover nadenken, dat kon je beter achterweg laten, dat was alleen voor de theologen. Het gevolg was wel dat gelovig zijn voor sommigen vaak een heel vaag gevoel was, zonder veel diepte, zonder veel overtuiging.
Toen er in de kerk van alles ging veranderen en er o.a. meer nadruk werd gelegd op de verstaanbaarheid in vieringen, toen kwam bij een aantal dat vage geloofsgevoel in de knel. Ze vonden de sfeer van weleer niet meer in de kerk en haakten af. Sommigen zeiden helemaal niet meer te geloven Anderen zeiden: ik geloof wel op mijn eigen manier, daar heb ik geen kerk voor nodig.
Bij vele gelovigen van vroeger ging het meer om de sfeer en minder om de inhoud. Die vaak plechtige, maar ook wat geheimzinnige sfeer, benadrukte het mysterie God, ver weg, ongrijpbaar. God is natuurlijk een mysterie maar echt geloven moet toch veel verder reiken dan een soort vage beleving en viering van dat mysterieuze. Het is natuurlijk overduidelijk: geloven heeft met God te maken. Maar geloven is veel meer dan aannemen dat God bestaat, veel meer dan wat kennis hebben van God, zoals bijv. neergelegd in de artikelen van het geloof of in een catechismus.
Geloven doe je niet met je hoofd alleen maar ook met je hart en met je handen. Geloven zou je ook kunnen omschrijven met plek hebben voor God in je leven, open staan voor zijn stille kracht die mensen op de been houdt in moeilijke tijden, een plek hebben ook voor vragen en twijfels die er altijd wel zullen zijn: je kunt God niet beredeneren en zijn kracht met de vinger aanwijzen.
Maar geloven heeft ook te maken met doen, met een manier van leven, de manier waarop je omgaat met de schepping, met mensen, Voor ons christenen heeft dat geloven ook altijd te maken met Jezus Christus. In hem werd iets van God zichtbaar, wordt er gezegd, in zijn boodschap klinken Gods woorden door Geloven is voor ons daarom ook de weg gaan die Jezus ons gewezen heeft. Als je gelovig bent moet je dat waar maken in je concrete leven. Geloven is niet iets dat je alleen in de kerk doet, het moet heel ons leven doordringen, ons denken, ons spreken, ons doen.
Geloven is ook een bepaalde kijk hebben op de dingen van het leven, een bepaalde visie op goed en kwaad, op zinvol en zinloos, op belangrijk en onbelangrijk, op waardevol en waardeloos, een visie die bepaald wordt door God, door Jezus’ blijde boodschap, een visie die heel concreet vertaald wordt in ons doen en laten.
Geloven mag nooit iets puur theoretisch zijn, het moet altijd zichtbaar worden in onze manier van leven. Iemand die zegt te geloven in God, die moet ook geloven in het goede, in vrede en gerechtigheid en dat het zin heeft om je daarvoor in te zetten.
Geloven is immers ook: je niet zomaar neerleggen bij alles wat er verkeerd gaat in onze wereld, maar aanvaarden dat er een taak ligt voor iedere gelovige om daar naar omstandigheden iets aan te doen.
Iemand die zegt te geloven in God, die moet zijn gelovig zijn ook samen met andere gelovigen willen beleven en inhoud geven, niet alleen in liturgische vieringen, maar ook in een gezamenlijke inzet om iets van Gods heil werkelijkheid te maken.
Geloven is een innerlijke overtuiging die ons denken richting geeft, en ook een geestelijke kracht die ons in staat stelt om de dingen te doen die eigenlijk boven onze krachten liggen. Geloven is op de eerste plaats een werk-woord.
27e zondag door het jaar C
C-cyclus · Tijd door het jaar · 27e zondag · groen