De eerste lezing van deze zondag geeft ons een prachtige illustratie van de gastvrijheid die in de bijbel hoog aangeschreven staat. Blijkbaar was de agenda van Abraham nog niet overladen, want hij vond de tijd om op het middaguur een dutje te doen, gezeten voor de ingang van zijn tent. Overigens een heilig moment in het zuiden, maar ook voor tal van mensen onder ons. En het is niet de telefoon die hem uit zijn siësta haalt, maar drie mannen die daar plots staan. Zij vragen niets, ze bedelen niet, en toch slaat de motor bij Abraham aan. Hij wil die drie goed ontvangen, en wel in overdrive. Je moet maar eens de tekst van het verhaal goed bekijken: Abraham gaat haastig naar binnen en zegt: “Neem gauw drie maten fijn meel…” Abraham loopt naar de kudden en geeft een lekker mals kalf aan zijn knecht om het snel klaar te maken. Het is als een filmfrequentie waarvan men niet kan zeggen dat het niet vooruit gaat, integendeel. En Abraham doet nog meer in zijn gastvrijheid: water laten aanbrengen om naar goed oosters gebruik de gasten de gelegenheid te geven voor een verfrissend voetbad vooraleer de uitgebreide menu op tafel komt. Het is alsof hij voor Jahweh een offer moet bereiden. Dit is overtreft dan onze gewone gastvrijheid voor familieleden, vrienden en kennissen. Hier is meer. Onbekenden worden als koningen onthaald, en Abraham neemt een knechtenrol aan. En dan is er natuurlijk het happy end van het verhaal: “Uw vrouw Sara zal een zoon krijgen!” Een typisch bijbels element: aankondigen van nieuw leven.
En willen we nu het evangelie van deze dag gaan bekijken? Weer een staaltje van gasten ontvangen. Aan de receptie staat Marta. Je zou zeggen: de eigenares van het huis, want het evangelie vertelt dat het haar woning is. Dus gezinshoofd zouden we zeggen, en Maria bij haar inwonend. En wie slooft er zich onmiddellijk uit in de keuken? Juist: het gezinshoofd. Zoals bij elk onverwacht bezoek het geval is: het is direct een drukte van je welste met potten en pannen. Maria echter blijft bij Jezus. Ik kan haar geen ongelijk geven, want het is voor een bezoeker toch maar vervelend als je daar alleen in de living zit te koekeloeren. Je roept dan wel eens naar de keuken dat ze zoveel moeite niet moeten doen, maar je weet bij voorbaat dat dit niets uithaalt. Een goede gastvrouw laat zich niets gezeggen. Alleen krijgt Marta het na een tijdje op de heupen dat haar zus het zo gemakkelijk opneemt. Hoe zouden we zelf zijn? “Heer, vindt gij dat normaal? … Zeg haar toch dat ze me een handje toesteekt”. Maar hier trekt ze aan het kortste eind. “Marta toch, Ik heb je al gezegd dat je zoveel moeite niet moest doen, dat het met een beetje minder ook zou gaan, en bovendien: zij heeft het beste deel gekozen. En wat is dat beste deel? Daarvoor moeten we enkele lijnen terug in het verhaal, want daar stond het: zij luisterde naar wat Jezus te vertellen had, en dat zal wel niet over het mooie weer gegaan zijn.
Heb ik dit verhaal te luchtig opgevat? Ik heb Marta geen slechte punten gegeven, want ze meende het goed, en bovendien: haar gastvrijheid is prima, zoals bij Abraham. Drie sterren! Alleen slaagde zij er niet in het meest aandacht te hebben voor het belangrijkste, en op dat gebied zijn ook wij vrij dikwijls een beetje Marta en te weinig Maria. Het beste deel kiezen is vrij dikwijls op de eerste plaats luisteren naar de mensen die bij ons over de vloer komen, hen onze volle aandacht geven, ook al moeten we daarvoor de T.V. uitzetten en een episode van Family missen. Die mens die voor ons zit is toch belangrijker, met wat hij te vertellen heeft. Zijn het zijn miseries die hij eens wil spuien? Laat het hem maar eens zeggen, dat lucht op. Is het een soort moderne profeet, een wijs mens die ons waardevolle dingen te vertellen heeft? Dan kan het ons alleen maar deugd doen.
Gastvrijheid is een medaille met twee kanten.
16e zondag door het jaar C - 2004
C-cyclus · Tijd door het jaar · 16e zondag · groen