16e zondag door het jaar

C-cyclus · Tijd door het jaar · 16e zondag · groen

Wie zich haast om “drie maten fijn meel” voor een onbekende gast te kneden en te bakken, aan hem maakt de gast zich bekend. Wie “een lekker mals kalf” uit zijn kudde zoekt en het opdient aan een reiziger, wordt op diens levensreis uitgenodigd. Wie er “kaas en melk” bijvoegt, gaat zelf aanliggen aan het feest waar “melk en honing” gegeven worden. Een zoon wordt hem beloofd, een nageslacht dat eeuwig duurt, een land wordt hem geschonken, waar hij niet meer als een vragende zwerver, altijd verder zal moeten zoeken naar zijn God. De boom in wiens schaduw zijn gast eet en rust biedt hemzelf beschutting. Zijn gast geeft hem antwoord op zijn vragen en rust voor zijn gemoed.

De gastvrije Abraham wordt zelf de gast. Het is als zijn handen rusten en die van Sara, als beiden naar de gasten luisteren dat hun de lang verwachte zoon beloofd wordt. Sara lacht met de belofte. Ze weet beter. Ze is te oud om nog liefde te kennen. Maar Abraham laat zijn Gast vrij beloven. Hij is ten volle gastvrij. Hij leest Gods gedachte in die van zijn Gast en gelooft dat God groter is dan hijzelf, Zijn geloof zal de belofte in vervulling zien gaan.

Marta en Maria ontvangen de verre Nazaat. Samen zijn ze gastvrouw. Samen moeten ze Jezus iets voorzetten, samen Hem gezelschap houden, Hem niet alleen laten, Hem op adem laten komen. Hij is de Profeet, de Leraar, Hij is vol van Gods woorden, Hij is Gods Woord zelf en zijn adem draagt de belofte van heil, genezing van alle arbeid en van elk gesprek.

Marta’s foutje bestaat erin dat ze “er een ogenblik bij kwam staan”, niet om ook reeds zijn woorden te horen, maar om te klagen dat ze alleen moest bedienen en om daarvan zelfs Jezus enige schuld te geven: “Heer, laat het U onverschillig dat mijn zuster mij alleen laat bedienen”? Ze zegt niet: “Laat ze me even aflossen”, of tot haar zuster: “Laat mij nu even luisteren”, maar: “Zeg haar dan dat ze mij moet helpen”. Dat is net iets te weinig, net iets te onvriendelijk voor haar zuster, die ook wel wat zou kunnen doen, net iets te onverschillig voor Jezus, die als gast ook wel wat alleen kan blijven. Meteen toont ze ook net iets te weinig interesse voor wat de Profeet op dat ogenblik zegt. Ze is onhandig tegenover haar zuster en wrevelig tegenover Jezus, omdat ze ongelukkig is met haar eigen keuze. Ze heeft gekozen voor de bereiding van de maaltijd, maar “bezorgd en druk over veel dingen”, vergeet ze dat “slechts één ding nodig is”. “Het goede deel” dat aan Maria “niet zal ontnomen worden”, zal aan haarzelf niet worden onthouden. Ook dát vergeet Marta en vooral verliest ze uit het oog dat de vele dingen die ze doet het enig nodige voorbereiden en zelfs mogelijk maken. Opdat Jezus’ adem Gods Woord zou dragen, moet de Profeet op adem komen en daarvoor is de bereiding van de maaltijd nodig. Marta is ongelukkig, wrevelig en zelfs afgunstig. Ze is gastvrouw, maar niet samen met Maria. Ze houdt eigenlijk het doel van haar doen, van haar drukte en bezorgdheid niet voor ogen.

Het doel is haar reeds gegeven. Jezus verwijt haar zacht haar kleine fout. Eerder nog dan een verwijt, geeft Hij haar een wenk. Ze kan verder haar “vele dingen” doen, maar ze hoeft op dat ogenblik niet druk te doen. “Het Rijk Gods is” haar “nabij”, maar ze denkt “eerst” andere dingen te moeten doen. Ze riskeert het Rijk Gods nooit binnen te treden, nooit Jezus te volgen, nooit leerlinge te worden. Het eeuwige “eerst” nog iets anders doen riskeert haar hele leven te vullen. Het leven zelf riskeert aan haar voorbij te gaan.

Wie eerst de krant leest en dan het gedicht, treedt nooit binnen in de poëzie. Wie bang is voor de eerst aanrollende golf, duikt nooit onder in de zee, wordt nooit één met het water en wordt er nooit door gedragen. Wie alleen ziet wat voor haar ligt, ziet nooit de horizon en komt er zeker nooit achter. De horizon opent zich vanzelf. Het Land erachter wordt zeker gegeven. “Wat maakt gij u bezorgd en druk over veel dingen”: luister naar uw gast, Hij zal u meenemen en u Zijn Land tonen, achter uw horizon…

Zoeken in Preken Online