‘Ze begrepen dat woord niet.’ Die vaststelling is in de evangeliën herhaaldelijk te horen. Jezus neemt zijn leerlingen apart om ze te onderrichten, maar zij begrijpen Hem niet en durven geen nadere uitleg vragen. Was Jezus dan een slechte leraar? Of waren de leerlingen werkelijk zo dom?
Voor dat onbegrip zijn meerdere redenen aan te geven. Soms had Jezus het over dingen die zijn toehoorders gewoon niet konden begrijpen. Bijvoorbeeld dat Hij uit de doden zou opstaan. Wat kan een mens zich daarbij voorstellen? Hoe is dat mogelijk? Hoe gaat dat in zijn werk? Ook na Pasen, ja ook voor ons blijven dat levensgrote vragen. Wat is er eigenlijk gebeurd op die Paasochtend? Wij hebben geen vergelijkingspunten om dat uit te leggen, want Jezus’ verrijzenis is een uniek feit. Dat betekent niet dat we ons verstand dus maar beter op nul kunnen zetten. Wel houdt het een waarschuwing in: het geloof brengt dingen ter sprake waar het verstand niet helemaal bij kan.
Bovendien is het onbegrijpelijk dat Jezus ter dood gebracht werd door de mensen. Waarom is Hij, die echt geen kwaad had gedaan, als een misdadiger terechtgesteld? Waarom moest het zo gaan? In welke wereld leven wij eigenlijk? En met welke God hebben wij te doen? Dat is niet zomaar uit te leggen. Het blijft een bron van gelovige verwondering. Pas heel langzaam kan een mens iets vermoeden van dit grootse mysterie van Gods liefde, die de weg van lijden en sterven verkiest boven alle andere.
De leerlingen twisten onder elkaar over de vraag wie de grootste is. Ze voelen zelf aan dat ze Jezus beter buiten dat gesprek houden, maar tot hun schaamte moeten ze het dan toch toegeven. Ook hier schuilt een reden waarom ze Hem niet verstaan: ze zijn gewoon met heel andere vragen bezig. Heel menselijke vragen, let wel, want altijd en overal vergelijken mensen zichzelf met anderen en zien ze verschillen en tegenstellingen. Het gaat dan over bezit en macht en aanzien en succes en tegenslagen en noem maar op. Het houdt ons allemaal constant bezig. De waardeschaal die Jezus hanteert, is echter zo totaal anders, dat we Hem niet eens begrijpen, of dat we de indruk hebben dat Hij ons niet begrijpt en helemaal buiten de werkelijkheid leeft.
Er zijn nog veel redenen aan te geven waarom we Jezus niet begrijpen. Ik geef er nog een. Jezus vraagt van ons een grondhouding die vierkant ingaat tegen wat we spontaan doen. Hij vraagt namelijk geloof. Hij bedoelt daarmee niet zozeer dat we onverstaanbare waarheden toch maar zouden slikken, maar wel dat we zouden leven als kinderen. Zij leven onbevangen, in een spontaan vertrouwen. Ze zijn klein en broos, maar weten zich geborgen in de zorgende liefde van hun ouders. Jezus stelt ze ren voorbeeld voor volwassenen. Wie niet wordt als een kind, kan nooit begrijpen wie de Vader is.