1e zondag van de advent (2008)

Begin afgelopen week stond er in de krant een bericht dat het huwelijkscadeau voor een bruidspaar uit Elst er per ballon vandoor was gegaan. Het geld zat verstopt in een heliumballon, maar de assistent van de ceremoniemeester wist dat niet en liet de ballon los en weg was het geld. Dit slordigheidje zal in de familie nog dikwijls op tafel komen, en waarschijnlijk zal er vaak mee geplaagd en gelachen worden.
Het is natuurlijk zonde van het geld, zeker voor het bruidspaar, maar er zijn heel veel andere slordigheidjes in het leven die vaak veel grotere gevolgen hebben, soms ook financieel. Denk maar eens aan de kredietcrisis die heel de wereld in zijn greep heeft. De oorsprong is eigenlijk ook een stuk slordigheid bij Amerikaanse banken, die verschrikkelijk gemakkelijk waren in het verlenen van kredieten, totdat steeds meer mensen hun schulden bij de bank niet meer betalen konden en toen begonnen de problemen. En mensen over heel de wereld zijn nu de dupe van die slordigheid.
In het verleden zijn we vaak heel slordig omgegaan met ons milieu, met het gevolg dat water, lucht en land soms ernstig vervuild werden, waar we nu nog de nadelige gevolgen van hebben. En als je regelmatig wat rondfietst dan zie je op veel plaatsen dat mensen hun vuilnis zomaar ergens in het bos gedumpt hebben. Ook dat is slordig en kortzichtig omgaan met het milieu en heel egoïstisch: het milieu is van iedereen, maar de paar centen die ze besparen, zijn alleen voor henzelf.
In het evangelie van vandaag worden we opgeroepen tot waakzaamheid, en meestal vinden we dat toch een beetje overdreven. We lopen toch niet in zeven sloten tegelijk, denken we dan. En toch gaan ook wij vaak slordig om met allerlei waarden in ons eigen leven en in onze samenleving. En even vaak leren we weinig van onze fouten in het verleden. Ons leven speelt zich af vandaag, het moment dat nu heet, maar dat vandaag wordt voor een deel bepaald door gisteren, door ons verleden, wat we daarin geleerd hebben, en voor een ander deel wordt het bepaald door morgen, door de toekomst die we ons wensen, waar we op hopen. En om vandaag bewust om te gaan met de kansen die we krijgen, moeten we waakzaam zijn, want slordigheidjes van vandaag, kunnen soms grote gevolgen hebben voor morgen. Als je vandaag als een slaapwandelaar door het leven gaat kun je morgen heel lelijk je neus stoten.
Wees waakzaam want je weet niet wanneer de heer des huizes komt, staat er in het evangelie van vandaag en dat klinkt een beetje bedreigend. Zo van: je krijgt flink op je kop als je niet klaar staat, als je zit te suffen. Angst voor straf is echter geen goede motivatie om toch waakzaam en oplettend in het leven te staan, de echte motivatie moet van binnenuit komen en die moet gevoed worden door onze verlangens voor de toekomst.
Natuurlijk moeten we leren van onze fouten in het verleden, maar onze hoop, onze wensen en verlangens voor de toekomst moeten toch de voornaamste drijfveer zijn om waakzaam te zijn.
Helaas zijn er mensen die het niets kan schelen hoe het morgen zal gaan, als ze vandaag maar flink geld verdienen, als ze vandaag maar veel plezier hebben, al het vandaag allemaal maar zo gemakkelijk mogelijk gaat. En morgen, och, morgen zien we wel verder. Maar vaak moet er morgen puin geruimd worden, achtergebleven van de slordigheden van vandaag. En achteraf zeggen velen dan: had ik het maar anders gedaan, had ik maar wat beter nagedacht. Soms kun je het nog goed maken, soms ook niet.
In deze adventstijd maken we ons op om Kerstmis te gaan vieren, het feest van de hoop, hoop op vrede in de wereld, hoop op een eerlijke verdeling van de rijkdommen van deze wereld, hoop dat waarachtige liefde mensen zal samenbinden. Maar het kerstkind kan die hoop zelf niet vervullen, dat moeten wij zelf doen, ieder in zijn eigen levenssituatie maar wel geïnspireerd door het kind van Betlehem, door die profeet van Nazaret. Wees dus waakzaam om alle kansen te zien om in de concrete omstandigheden van het leven te handelen in zijn geest.