Palmzondag (2005)

A-cyclus · Vasten · Palmzondag · rood

Met Palmzondag ging mijn vader kuieren in de velden rond de boerderij en een palmtakje steken op de hoek van elk veld. In de namiddag moesten mijn twee broers met de fiets naar de verder afgelegen velden om hetzelfde te doen. Moeder palmde het huis.

In de stallen waar de beesten stonden stak ook hier en daar achter een balk een palmtakje.

Het palmen is een gebruik dar heel oud is en reeds zijn diepste wortels heeft in de Germaanse tijd.

Zolang de mens weinig of geen mogelijkheid had om in te grijpen in de natuur, werden de gebeurtenissen van vruchtbaarheid, van droogte en regen, van mooi weer of storm, van gezondheid in het gezin en in de stallen toevertrouwd aan de “hogere machten”. De goden of de ene God waarvoor men het hoofd boog. Processies, bedevaarten en rituelen moesten de hulp uit den hoge doen neerdalen en vooral de mens in alle tegenslagen behoeden voor wanhoop en ondergang. Zo ging de “primitieve” mens om met onmacht en rampen die niemand gespaard worden.

Na de “primitieve” mens, kwam de “moderne” mens en de moderniteit. De kennis en de wetenschap brachten nieuwe inzichten in het bestrijden van ziekten en kwalen. Een tand kon verzorgd worden; zelfs een kankergezwel kon met goed gevolg worden weggenomen.

Ook de natuur kan de mens aan banden leggen. Een regeninstallatie verving het bidden om regen en zegen. De beheersing van de vruchtbaarheid bij mens en dier en in de natuur, behoorde tot de mogelijkheden van de mens. Hij voelde zich niet enkel de “koning” van de schepping: hij gedroeg zich vaak als de “heerser” over al wat bestaat. Er lijken geen grenzen aan zijn mogelijkheden en dus erkent hij ook geen grenzen meer. Al wat kan, mag!

Voor de moderne mens lijkt God en de hogere werkelijkheid buitens spel te staan: een “onbruikbare” hypothese.

De moderniteit is nog volop bezig en in de gedachte van de massa lijkt ze nog alle toekomst te hebben.

De boer heeft het palmen stilletjes achterwege gelaten; wat zouden de mensen wel niet denken? Liever een hogere premie betalen bij A.B.B.

En toch is het verhaal niet af. Na de moderniteit komt de postmoderniteit, zeggen de geleerden. Post betekent: voorbij - daarna. Inderdaad, meer en meer wordt de moderne mens zich bewust dat er veel misloopt in onze moderne wereld, omdat de mens denkt dat er geen grenzen zijn, dat alles mag en alles moet kunnen.

De moderne mens die geen respect heeft voor zijn leefmilieu is bezig de wereld onbewoonbaar te maken en onleefbaar voor de mens. De M.K.Z. en de B.S.E. doen vragen rijzen rond de manier waarop met dieren - gezonde en zieke - wordt omgegaan. Men hoort spreken over dierenwelzijn, over ethisch omgaan met dieren.

Het geld en het gouden kalf mag niet de enige God zijn waaraan alles opgeofferd wordt.

Als dat gebeurt, staan we voor de ondergang van de menselijkheid in deze wereld en de ondergang van een leefbare wereld. De vrijheid van de mens heeft grenzen. De postmoderne mens komt tot bewustzijn dat de natuur zijn wetmatigheden heeft die de mens moet respecteren; dat de dieren ook rechten hebben die de mens moet erkennen en dat in de menselijke samenleving “mijn vrijheid” eindigt bij de vrijheid van mijn medemens.

In deze postmoderne tijd is de mens weer op zoek naar symbolen en rituelen die tot dit respect oproepen. Het beeld van de “geiteboer uit Kruibeke” met het geitje op de arm was zo’n symbool: dieren zijn meer dan producten en gewin….. er moet een band blijven tussen mens en dier.

Het “opstoken van strobalen in de nacht” was een stil protest van de ziel. Protest tegen de onherbergzame wereld waar gezonde dieren zomaar opgeruimd worden. Boeren in Noord en Zuid zijn bondgenoten. Dat bleek op een samenkomst van BB. Velt, KVLV, Proefbedrijf, Br. Delen en Wereldwijd.

Zo was het ook toen na de zondvloed een duif met een groen twijgje, het einde van de ramp aankondigde en de mens weer deed hopen. Voortaan een symbool van Vrede. Het groene takje plaatsen we bij het kruis.

Symbool dat wij durven kiezen voor de levensstijl en levenswaarden die door Hem worden gebracht. Zou het niet zinnig zijn dat wij in die geest Palmzondag gaan meevieren in de kerk.

Er wordt niet alleen palm uitgedeeld maar met Palm in de hand luisteren we naar het lijdensverhaal van de Heer.

Leven volgens de nieuwe levensstijl is niet eenvoudig maar vraagt het kruis van onbegrip te durven dragen.

Dus toch weer Palmen?

Ja, niet enkel als smeekgebed voor regen of vrijwaring van ziekte maar veel meer als een “belijdenis”. Wij komen op voor de rechten van mens, dier en natuur. Wij willen zorgzaam omgaan met de ruimte waarin wij wonen. Wij willen opkomen voor een duurzame landbouw voor hier en ginder.

Palmen om uit te drukken dat wij niet willen “inpalmen”.

Zoeken in Preken Online