Pinksteren (2008)

Je hebt wel van die sciencefiction verhalen waarin robots en computers de baas spelen over mensen of waarin mensen zelf halve robots zijn geworden, kleurloos, gevoelloos, willoos, helemaal van boven af geprogrammeerd. Het zijn natuurlijk maar verhaaltjes, geen werkelijkheid, en tegelijk, als je erover nadenkt, dan is iets dergelijks soms al veel meer werkelijkheid dan we zelf in de gaten hebben.
De techniek en de elektronica hebben in onze tijd een enorme vlucht genomen, in bepaalde situaties kun je al zeggen: ze dreigen ons boven het hoofd te groeien. De computer, het wonder van onze tijd, met zijn eindeloze mogelijkheden, met zijn schijnbare oplossingen voor alle problemen, de computer beheerst al een heel groot stuk van onze samenleving. We zitten allemaal wel in de een of andere computerbestand, maar o wee, als er ergens een foutje gemaakt wordt, dan kan dat heel vervelende gevolgen hebben.
Al die ontwikkelingen zijn op zich genomen natuurlijk best goed, ondanks alle mankementen die er soms nog aan zitten, tegelijk heeft het wel eens iets beangstigends: wat zal het in de toekomst nog gaan worden, wat voor gebruiken en misbruiken zal men nog bedenken. Maar wat ik nog veel meer bedreigend vind is het feit dat in onze tijd veel mensen op weg zijn om halve robots te worden, passieve en kleurloze mensen, willoos meedrijvend met de grote stroom, gevoelloos jegens de medemens, zonder geestdrift, zonder idealisme, helemaal geprogrammeerd door de heersende opvattingen en mode.
Vroeger sprak men wel eens van geestdodende arbeid bij bepaalde lopende band werkzaamheden, tegenwoordig hebben we daar meestal wel robots voor. Maar geestdodend is ook de verslaving aan de televisie, die je soms ziet, bij kinderen en volwassenen, de televisie en internet met al goedkoop vermaak die deze media ons bieden. Geestdodend is ook het overmatige alcoholgebruik, bij volwassenen en jongeren, waardoor men niet meer weet wat men doet. Geestdodend is ook het lawaai om ons heen, lawaai ook van muziek, of wat daar voor door moet gaan. De dopjes van de walkman in je oren, altijd je eigen muziek bij je, maar de dingen die je zou moeten horen, hoor je niet meer. Geestdodend is ook die vergaande gemakszucht die door alle moderne hulpmiddelen in de hand gewerkt wordt.
Een somber beeld, maar wel een stukje van de werkelijkheid, maar het is gelukkig niet heel de werkelijkheid. Gelukkig zijn er ook nog mensen die wel bewust in het leven staan, die zich niet laten meeslepen door wat de massa gewoon vindt of wat de reclame en de mode als noodzakelijk voorhouden. Gelukkig zijn er ook nog bezielde mensen, die met enthousiasme zich inzetten voor het welzijn van medemensen, die niet passief aan de kant blijven staan.
Pinksteren is het feest van de H. Geest, de geest die aan het werk is in al die gelovige mensen die zich niet neerleggen bij het onrecht en het kwaad dat de wereld teistert, mensen die niet meedoen aan die sfeer van apathie en onverschilligheid die de kerk in onze streken kent. De geest die actief aan het werk is in al die christenen die het niet opgeven te geloven in Jezus’ boodschap van liefde en die vanuit dat geloof doende zijn voor hun medemensen. De geest die mensen in beweging houdt, die ze warm doet lopen voor idealen, Jezus idealen ook.
Met Pinksteren hebben we ook altijd de week voor de Nederlandse missionaris. Dan wordt er ook een boekje uitgegeven over mensen die heel actief zijn in de kerk en in de wereld van vandaag. Dit jaar gaat het over missionaire werkers in Mexico, over een zuster Maria del Carmen Martínez die zegt: “Ik vind binnen het evangelie antwoord en kracht.” Een pater John Auping: “Ik ben vooral bang dat ik niet genoeg doe”. Een Frans Vanderhof die pas zijn 40-jarig priesterfeest gevierd heeft: “Ik ken alleen de God van de armen, dus moeten we naar de armen luisteren om te weten wat God zegt.”
Zij en veel andere zijn bezielde mensen, in wie die Geest van Pinksteren volop aan het werk is. Terwijl Jezus van Nazaret in velen een zachte dood gestorven is, leeft Hij volop in de harten en de handen van deze mensen. Hopelijk ook een beetje in ieder van ons.