Wij luisteren dit jaar zondag na zondag naar het evangelie volgens Matteüs. Jezus heeft zich laten dopen in de Jordaan, Hij heeft de bekoring in de woestijn doorstaan, op Hem rust de Heilige Geest. Hij heeft zijn apostelen gekozen. Nu treedt Hij op als de Leraar van het Nieuw Verbond van God met de mensen.
Met gezag treedt Hij op. Wat Mozes leerde, klinkt weer zuiver. Hij leert eigenlijk geen nieuw Verbond. Het is het oude Verbond met Israël en met Mozes, die met Jahwe sprak, die Hem op de berg Smal ontmoette, dat Jezus leert, anders dan de andere leraars, anders dan de Farizeeën en de Sadduceeën, anders dan de Zeloten en de Essenen, anders dan al de anderen die naar gezag dongen, maar die het van het volk niet kregen, omdat hun uitleg van de Wet van Mozes voor niemand overtuigend klonk.
Jezus stelt het oude Verbond nieuw voor, zo zuiver en zo overtuigend, zo door wonderen en tekenen ondersteund, dat de joden zich zullen afvragen wie die nieuwe leraar eigenlijk wel is. Hij zal in hun oordeel alle titels verwerven, van Leraar en Profeet en Koning en Messias, tot ze in Hem de Zoon Gods zullen erkennen, Hij die op het einde der tijden moet komen. Als Hij zijn nieuw Verbond zal bezegelen met zijn eigen bloed op het kruis, zal Hij het oude Verbond, voor wie gelooft, zo volkomen van zijn leven doortrekken, dat het buiten Hem niet meer te lezen zal zijn: de stenen van het Oude Verbond zullen roepen dat in Hem een Nieuw Verbond gesticht is.
Zondag na zondag zullen we Hem aanhoren. De Geest die op Hem rust, zal ook op ons rusten. Hier, in deze viering zal Hij zetelen, als op de berg met zijn leerlingen rond zich, als bij het paasmaal met zijn apostelen, als aan de tafel van Emmaüs na zijn verrijzenis.
Zalig die naar Hem luisteren, want ze zullen het leven vinden. Het Rijk der hemelen, de troost, het land, de verzadiging, de barmhartigheid, het zijn alle namen van God. God staat in de reeks van deze synoniemen: “aan hen behoort het Rijk der hemelen, zij zullen getroost worden, zij zullen het land bezitten, zij zullen verzadigd worden, zij zullen barmhartigheid ondervinden”, is hetzelfde als: “zij zullen God zien, zij zullen kinderen van God genoemd worden”.
Het evangelie dat met de bergrede begint, scherpt de honger en de dorst naar wat het hart kan vervullen. En alleen God kan het hart vervullen. Men drinkt Hem met kleine teugen, zoals de Psalm zegt. Hij is als de beste wijn, die men langzaam leert proeven, totdat men Hem niet meer missen kan. “Proef en drink diep, want Jahwe is zoet. Zalig de man die op Hem vertrouwt”! “De rijke wordt arm en hongerig, maar die Jahwe zoeken zullen geen zegen missen
Jezus kijkt naar de wereld zoals God, met de ogen van wie zich ergert aan het onrecht, maar wiens laatste woord barmhartigheid is. Wanneer Hij zijn Blijde Boodschap begint, herinnert Hij aan deze kijk van God op de dingen. Wie op die manier de wereld bekijkt en leeft volgens wat hij ziet met Gods ogen, vindt troost en wordt verzadigd. Hij behoort tot de kinderen van God. Hij bezit het land al. Hij heeft altijd ruimte om te leven. Laster, beschimping en vervolging deren hem niet. Hij leeft met de wijsheid van de ouden. Hij leeft in navolging van Jezus, die volkomen geleefd heeft, zoals de wijsheid van de Psalmen leert, Gods Wijsheid onder ons.
Zalig die de wijsheid van het Evangelie zondag na zondag tot zich neemt. Jezus roept op tot geloof en moreel leven, maar het is via zijn oproep tot wijsheid, dat we het zachtst en meest overtuigend bij de hand genomen worden. Zondag na zondag wordt ons die geboden. Laten we zondag na zondag God proeven en diep uit zijn beker drinken. Iedere week zullen we verzadigd worden…