Even was er vuur, dierbare gasten en parochianen van deze Vredeskerk; even was er vuur gistermorgen in Bakkum tijdens het zogenaamde “alpha-weekend” dat een onderdeel is van de alpha-cursus die dit seizoen voor de vierde maal gegeven wordt vanuit onze parochie. Vele parochianen zetten zich daar voorin: door lekkere maaltijden te bereiden 6n door het presenteren van de inhoud van het christelijk geloof voor mensen die daar niets of weinig vanaf weten. Vrijdagavond en gisteren, zaterdag, vond, zoals gezegd, dus het alpha-weekend plaats. We waren te gast midden in de duinen, in de kloosterboerderij “Zeeveld” die gesticht is door Ton de Nooij zaliger gedachtenis, priester van ons bisdom.
Even was er vuur gisterochtend. Dat kon ook geen kwaad, want het ging over de Heilige Geest - die vuur en liefde is zoals U weet. De nederdaling van de Heilige Geest verliep gisteren als volgt: Iemand had verteld over de Heilige Geest De theorie zeg maar. Wat we in de bijbel zo’n beetje vernemen over die Geest. Hoe die werkt. En hoe je er deel aan kunt krijgen. Ik moet U zeggen, veelgeliefden: het spatte er nou niet echt van af geloof ik van dat praatje … Het ging wel over de Heilige Geest wat de geachte inleider te berde bracht, maar of die Geest er nou echt inzat dat kon je je afvragen … Het gezelschap bleef in elk geval vrij tam. Jezus leerlingen vóór de nederdaling van de Heilige Geest - daar moest ik aan denken … Maar toen gebeurde het. In het gesprek dat we met elkaar hadden naar aanleiding van dat praatje maakte &6n van de begeleiders van de cursus op een gegeven moment een beetje een smalende opmerking over onze kerk hier. Ze zei: “Die kerk is af en toe net een soap. " U weet veelgeliefden waarschijnlijk wel wat een soap is: dat is zo’n drama-serie die elke avond op de buis komt series als “Onderweg naar morgen” en “Goede tijden, slechte tijden”. Dus dat zei die begeleidster van de alpha-cursus: “Die kerk is af en toe net een soap.” Maar daar kwam toen een nogal heftige reactie op van één van de cursisten, een man van middendertig die in het onderwijs zit. Hij zei: ‘wat is dat nou toch weer voor een relativerende opmerking … Ben ik met veel moeite tot het punt gekomen dat ik me serieus ga verdiepen in het christelijk geloof … en dan krijg je dit … Relativering en soap heb ik in mijn dagelijks leven genoeg … :Waar ik naar op zoek ben, dat is echte bezieling en overtuigingskracht…” Hij heeft het nog niet gezegd of 66n van de andere begeleiders van de cursus doet zich horen met machtige stem mag ik wel zeggen. Hij protesteert luidkeels tegen wat de cursusdeelnemer zojuist heeft gezegd: “Tjee zeg … waar is jouw gevoel voor humor gebleven? Wat zij zegt (over de kerk als soap) dat is toch gewoon humor, dat hoef je toch niet meteen zo bloed-ernstig te nemen … Waar blijven we met elkaar als we geen gevoel voor humor meer hebben samen … " Even knetterde het veelgeliefden gistermorgen. Even was er wat vuur.
U weet veelgeliefden: de beste ideeën krijg je pas achteraf. In de trein terug naar Amsterdam moest ik opeens denken aan een liedje van Stef Bos, een liedje getiteld “Vuur’. Nogal vaak zet ik dat liedje op en laat ik het keihard door mijn kamer schallen. Ik dacht: ik had dat liedje kunnen laten horen aan de cursisten - misschien had dat liedje het vuur van de Heilige Geest in ons kunnen opstoken … Wat ik gisteren heb nagelaten dat doe ik dan vandaag alsnog. Ik laat U dat nummer ‘Vuur’ van Stef Bos horen - omdat ik denk dat het ons ook helpt om contact te maken met de ziel van met name de evangelie-lezing die we gehoord hebben:
Jij kijkt naar mij Ik kijk TV En je loopt naar de keuken En je vraagt wat ik wil, koffie of thee
En ik denk
Ik wil vuur, levenslang vuur. Want we leven misschien maar zevenhonderdduizend uur
En ik wil elk uur vuur
Jij kent de vragen die ik stel. Ik ken het antwoord dat jij geeft. En als ik zwijg en je vraagt wat ik voel. Dan tover ik wat woorden maar ik draai er omheen
Want ik wit vuur levenslang vuur. Want we leven misschien maar zevenhonderdduizend uur
En ik wil elk uur vuur
En al die heren die ons @ren Intellectuelen die zich vervelen Hoor ze praten over alles met gezond verstand. Maar waar is hun hart Het staat niet meer in brand
Want hun bezieling is dood. Het vuur is gedoofd. En idealen zijn verhalen waar geen mens nog in gelooft. En de tijd sleurt ons mee Naar het einde van de eeuw En ieder twijfelt maar niemand
Niemand schreeuwt Er is niemand die schreeuwt
Maar de wereld die draait Als een gek in het rond Weg van de hemel Recht in de afgrond
Maar jij en ik Wij mogen ons niet laten vangen We moeten leven voor een droom
En sterven van verlangen Ja, jij en ik Dat is alles wat telt En zolang het hier duurt
Wil ik alleen maar vuur
Want op een dag Dan dooft het vuur Maar als ik sterf En word geblust Laat het den zijn met een kus Vuur
“Al die heren die ons regeren, intellectuelen die zich vervelen, hoor ze praten met gezond verstand. Maar waar is hun hart? Het staat niet meer in brand. Want hun bezieling is dood. Het vuur is gedoofd. En idealen zijn verhalen waar geen mens nog in gelooft (… ) De wereld die draait als een gek in het rond. Weg van de hemel - recht in de afgrond.” Ik denk, veelgeliefden, dat dit precies aansluit bij Jezus’ kritiek op de schriftgeleerden en de farizeeën die plaats hebben genomen op de stoel van Mozes. Mozes was de grote inspirator. Via hem, door h6m kon God zijn wet, zijn levenschenkende wet geven aan Israël, Zijn geliefde volk waarvan Hij wilde dat het tot heil en zegen zou zijn voor álle volken en voor heel de wereld. Maar wie zijn er op Mozes’ stoel terechtgekomen? Dat zijn: de “ambtenaren van het geloof” zeg maar. En die waren er heus niet alleen bij de joden in Jezus’ dagen. Die zijn er ook in onze tijd in onze eigen kerk: mensen die wel precies weten hoe het hoort en hoe ’t moet, maar om nou te zeggen dat je de indruk krijgt dat ze er zelf echt warm voor lopen … ? Dit soort 4"s zijn geneigd erg veel nadruk te leggen op de buitenkant en allerlei vormelijkheden. Wie de schoen past trekke hem aan mensen. Het lijkt mij echter duidelijk dat er op z’n zachtst gezegd “een zekere spanning” kan bestaan tussen de evangelie-passage van vandaag en hoe wij met z’n allen de kerk vormgeven; en hoe met name de kerkelijke leiding dat doet waar het wemelt van de grote kwasten en verheven aanspreektitels. Maar Jezus zegt: “nóem niemand op aarde vader’. Maar wij in de R. K. Kerk hebben wel een ‘heilige vader’ nota bene. Wie legt mij nu eens uit hoe dát kan.
Veelgeliefden, is ’t allemaal zo erg, de Roomse pompa, de toeters en bellen van onze kerk? Nou, dat weet ik niet … Zolang je al die zogenaamde autoriteiten (die natuurlijk heus een functie hebben); Zolang je ze maar met een korreltje zout inderdaad weet te nemen, zolang is ’t misschien niet eens zo erg. Die begeleidster van de alpha-cursus gisteren had natuurlijk helemaal gelijk: De kerk is af en toe net een soap. Inderdaad is dat “een laag” zeg maar van de kerk. In die laag past ook de humor, inderdaad. Dat hele kerkelijke gedoetje - je moet er af en toe ook goed om kunnen lachen. Gezegend zij die ’t kunnen. Maar hopelijk veelgeliefden blijft ’t hier niet bij en zit er onder de oppervlaktelaag van de kerk waar je misschien om kunt lachen ook nog iets anders. Hopelijk is er niet alleen buitenkant maar ook binnenkant. Hopelijk is er in het geloof en in de kerk ook werkelijke bezieling te vinden en echt vuur. “Jij en ik, wij mogen ons niet laten vangen. We moeten leven voor een droom en sterven van verlangen.” Beter dan Stef Bos ’t zingt kan ik het niet niet zeggen …
Er was gisteren in Bakkum niet alleen vuur, er was ook water. De penningmeester van onze parochie verleidde mij tot een bad in de Noordzee wat heel koud was. En toen sloeg hij, onze penningmeester, mij ook nog eens om de oren met woorden die eerder die morgen uit mijn mond hadden geklonken: “Het leven bestaat niet alleen uit piek-ervaringen” had ik gezegd. Met een glimlach van oor tot oor gaf Alex mij deze woorden terug … “met milde humor” zoals dat heet om mij aldus duidelijk te maken denk ik dat voor hem elke dag en elk uur zo’n piekervaring kan opleveren - zelfs in de ijskoude Noordzee. En hij deelde met mij, Alex, zijn zorgen om die drie miljoen mensen in Kasjmir die na die verschrikkelijke aardbevingen daar geen dak meer boven ’t hoofd hebben terwijl de winter nu nadert … Een jongetje van negen jaar bij hem in de straat had een tafeltje neergezet en had geld ingezameld voor de mensen daar. E 282,– had hij ingezameld maar liefst. “En m’n vader verdubbelt het” had hij er nog bij gezegd … Vuur, heilig vuur, in een jongetje van negen jaar dat misschien niet eens katholiek is. Nee, God-zij-dank dat de wereld wat dit betreft niet alleen van de christenen en meer specifiek: niet alleen van de katholieken afhankelijk is. Vuur dat zich vertaalt in concrete inzet. Moge het echter ook onder ons, de zogenaamde gelovigen, niet ontbreken veelgeliefden: dat vuur van de Heilige Geest. Moge het in ons en onder ons steeds opnieuw opleven, moge het opvlámmen, ja fél branden - en dat de mensen en de wereld daar gelukkiger en beter van mogen worden. Amen.