Angst is een slechte raadgever

A-cyclus · Tijd door het jaar · 12e zondag · groen

Hier; in deze ruimte, doen we het, durven we: openlijk bij elkaar komen en laten zien dat we geloven, hoe we geloven. Hier zijn we gelijken onder elkaar. Maar het lijkt er op dat het enthousiasme wat getemperd is: buiten een bepaalde kring van mensen en buiten speciale tijden en plaatsen, wordt er amper meer over God of geloof gepraat; lijkt het soms niet meer te mogen of te kunnen. Zoals het in Jezus’ tijd soms levensgevaarlijk was om het christelijk geloof uit te dragen, zo bestaat er in onze tijd het ‘gevaar’ om uitgelachen te worden of om een schampere opmerking te krijgen wanneer je geloof of God ter sprake brengt, wanneer je bidt of naar de kerk gaat. Het lijkt er soms op dat je jezelf moet verantwoorden voor je gelovig-zijn.

Er rust in onze samenleving een taboe op het spreken over geloof. En dat terwijl onze hele maatschappij gebaseerd is op joods-christelijke normen en waarden; terwijl gelo¬ven mensen juist steun kan geven, sterk kan maken en mensen kan aanmoedigen om samen te bouwen aan een betere wereld, Gods Rijk. Die boodschap was voor sommigen echter wel confronterend, onder andere voor het heersende gezag van die tijd. En daarom kon het ook gevaarlijk zijn om die boodschap door te geven. Maar men was enthousiast genoeg en door onderlinge saamhorigheid werd de boodschap toch verspreid. Ook Jezus moedigt zijn mensen aan om door te gaan: “Wat ik u zeg in het duister, spreekt dat uit in het licht, en wat ge u in het oor hoort fluisteren, verkondigt dat van de daken.” Hij stelt zijn mensen gerust - “Weest niet bang” - omdat Hij weet dat zijn boodschap belangrijk is en dat het goede uiteindelijk zal overwinnen.

Angst is een slechte raadgever. Toch geeft angst raad aan iedereen. Er zijn niet zoveel mensen, die niet weten wat angst is. Angst komt van bedreiging. Ik nodig u uit om in uw eigen leven te kijken, hoeveel doen en laten mede door angst bepaald wordt. Hoeveel woede, agressie, zwijgen voortkomt uit angst. We voelen ons soms bedreigd door mensen die ons niet mogen, niet accepteren, die ons het succes niet gunnen. Hatelijke opmerkingen, geroddel achter de rug. Jezus kent hetzelfde. Gefluister, spreken in het geheim. Hij spreekt zichzelf moed in: wees niet bevreesd, als ze je lichaam doden. Maar dat Jezus ook angst kende, is voor ons een schrale troost. Misschien is het veel belangrijker om te zien hoe Hij ermee omgaat.

Jezus straalt een groot vertrouwen uit ten aanzien van zijn Vader. Zelfs de haren op uw hoofd zijn geadministreerd in de boekhouding van de Vader; om het zo maar eens te zeggen. Men kan misschien je lichaam doden, maar je ziel, je wezen is bij God geborgen. Voor God bestaat angst niet, want angst en liefde sluiten elkaar uit. Hoe meer angst, hoe minder liefde. Maar wat betekent dan toch de uitspraak van Jezus, op het einde van het evangelie van deze zondag: “Ieder, die mij verloochent voor de mensen zal Ik verloochenen voor mijn Vader”? Dat klinkt nogal bedreigend. Moeten we wel angstig zijn? Is al het voorgaande daarmee ongezegd: over Gods zorg voor ons? Ik denk van niet. Ik denk dat Jezus zegt: als er niets is tussen jou en Mij op deze aarde, als je Me ontkent, als je Me negeert en zegt dat het allemaal toch niet werkt, dan moet je niet denken dat er een hand zal zijn op je schouders. je kunt niet tegelijk ontkennen en bevestigen. Niet tegelijk nee zeggen en ja. Hoe kan God er nu voor jou zijn als je voortdurend zegt dat Hij er niet is en dat wij het zelf maar moeten zien te rooien? Ik wil je ook in je dood¬lopende keuzes serieus nemen.

De straffende, angstaanjagende, neerdrukkende God hebben we dankzij de verlos¬sende liefde van Jezus achter de rug. Maar dat is iets anders dan zeggen, dat God het allemaal wel best vindt. Dat wat je ook over Hem zegt of zwijgt, Hij je toch wel opwacht en thuisbrengt. God neemt mensen serieus, ook als zij Hem ontkennen. Hij kan niet anders. Als wij God onbetrouwbaar maken, door Hem te ontkennen, “want waarom doet Hij niets”, dan zal Hij onbetrouwbaar zijn. Moge de bede van Jeremia de onze zijn vandaag: “De Heer is bij mij als een machtige strijder, ik heb mijn zaak in uw handen gelegd.” We mogen daarom de woorden van Jezus in de evangelietekst van vandaag ook beluisteren als aan onszelf gericht: “Wees niet bang.” “Verkondig mijn Boodschap”, verkondig uw geloof. Steek het niet onder stoelen of banken. Je mag ervoor uitkomen. Het is belangrijk genoeg. We hoeven ons als gelovigen niet aan de kant te laten zetten, in de marge van de samenleving. We hoeven ons als gelovigen niet te laten verdrukken, stom te laten maken. Kom er gerust voor uit wanneer je iets doet vanuit je gelovige overtuiging. Laat die motivatie maar meespreken, ook hardop. Wees niet bevreesd. Het kan aanstekelijk werken…

Zoeken in Preken Online