OPENINGSWOORD
Broeders en zusters, allemaal van harte welkom. Vandaag vieren wij het hoogfeest van Allerheiligen. De wereld waarin wij leven heeft een hoop interesses, maar heiligheid hoort daar helaas niet bij. En misschien zijn wij daarom bang om voor “schijnheilige” of voor “heilig boontje” te worden uitgemaakt.
Hoe wij het noemen is niet zo belangrijk. Heilig-zijn of een goed christen zijn is een kwestie van in je dagelijkse leven iets van het goede van God laten zien aan de wereld om je heen. Elk van ons is geroepen om een levend bewijs van God te zijn. En dan liefst niet van Gods gestrengheid, maar van zijn liefde.
Er zijn veel heiligen geweest, die niet alleen in woorden, maar ook in daden Gods liefde hebben uitgedragen. Denken wij aan een Franciscus van Assisi, die van een rijke koopmanszoon veranderde in een arme bedelmonnik. Wij denken aan Vincentius a Paolo, die zorgde voor de armen en de zieken. Mensen, die zichzelf vergaten om helemaal te leven voor de eer van God en het welzijn van de naaste. Vragen wij, dat zij vandaag in de hemel bij Gods troon bijzonder onze voorsprekers zijn, opdat wij ietsje van hun belangeloze liefde kunnen begrijpen en navolgen.\
OPENINGSGEBED
Almachtige eeuwige God, Gij laat ons vandaag de verdiensten van al uw heiligen in één plechtige viering gedenken. Wij bidden U: schenk ons uw overvloedige barmhartigheid, waarnaar wij verlangend uitzien, omdat een ontelbare menigte voor ons ten beste spreekt. Door onze Heer Jezus Christus, uw Zoon … .\
PREEK
Een tijd geleden was er ergens een tentoonstelling van Middeleeuwse kunst. Prachtige dingen van vroeger waren er te zien: misgewaden in brokaat, boeken met miniaturen met goud belegd, beelden uit hout gesneden.
Wat de kritische kijker had kunnen opvallen was, dat er allemaal afbeeldingen van heiligen waren: heiligen alleen, heiligen op een altaar of aan een kerkportaal. Maar voorstellingen van Christus of van God waren er bijna niet.
Zouden de Middeleeuwers de belangrijkste persoon van ons geloof vergeten hebben en zich tevreden hebben gesteld met de verering van de heiligen? Maar, beste medegelovigen, hoe beter je naar al die afbeeldingen kijkt, hoe duidelijker het je wordt, dat er in al die heiligen iets van Jezus Christus te herkennen is. De middeleeuwers waren er van overtuigd, dat de heiligen de beste kenners zijn van Gods geheimen. Niemand kan een mens dichter bij God brengen dan een heilige. Op een eenvoudige manier hebben de heiligen laten zien hoe je Blijde Boodschap van Jezus Christus in je dagelijkse leven in praktijk kunt brengen.
Wij kunnen de heiligen dus niet missen. Zij laten ons zien, dat een mens inderdaad een gelukkig mens kan zijn als hij leeft met God, ook al zijn er gebeurtenissen in het leven, die ons tegen zitten. Als wij zoveel mogelijk zelf het goede doen, en vooral als wij een groot geloof hebben, een diep vertrouwen, te midden van de moeilijkheden, dan kunnen wij al in dit leven Gods zegen ervaren.
Heiligen hebben ons veel te zeggen. Kijken wij naar het onwrikbare geloof van Bernadette Soubirous, de mateloze naastenliefde van koningin Elisabeth van Hongarije, de heldenmoed van pater Damiaan de Veuster, die voor de melaatsen op het eiland Molokai ging zorgen totdat hij ook zelf besmet raakte en stierf.
Een diamant, broeders en zusters, is geslepen in allemaal verschillende vlakken. Het licht wordt daardoor in verschillende richtingen weerkaatst, telkens met andere kleuren. Zo is het ook met de heiligen. De ene weerkaatst op bijzondere wijze het licht van Gods barmhartigheid, een ander weerkaatst het licht van Jezus’ armoede.
Iemand vroeg ooit aan een kind: “Wat is een heilige?” Kijkend naar de heilige in het glas-in-lood-raam waardoorheen de zon naar binnen scheen, antwoordde het kind: “Een heilige is iemand door wie het licht heen schijnt”. Onvoorstelbaar wat kinderen soms kunnen zeggen.
Dit is ook onze roeping, broeders en zusters, door ons heen mag het licht schijnen van Gods genade. Wij zouden zo moeten spreken, denken en handelen, dat de mensen door ons te zien en te horen aan het bestaan van God worden herinnerd.
Er is een tijd geweest, dat wij alle heiligenbeelden uit de Kerk verwijderden. Waarom? Omdat er aan een heiligenbeeld misschien ook dingen zijn, die niet kloppen. Een beeld is een heel statisch iets, staat steeds stil en dat terwijl onze heiligen vaak juist heel ondernemende mensen waren. Heiligenbeelden zijn soms met heel wat goudverf opgeschilderd, terwijl de heiligen in hun leven vaak bewust in armoede hebben geleefd.
Wat zo kenmerkend is voor een heilige is dat hij een luisterend oor heeft voor de roepstem van God en tegelijk een waakzaam oog heeft voor het leed onder de mensen, een helpende hand om mensen te dienen.
Gelukkig komen er langzaam aan weer meer mensen, die een of ander heiligenbeeldje in huis hebben staan. De behoefte aan het religieuze wordt langzaam, maar zeker groter. De heiligen geven ons, gelovigen, een houvast in het leven. Geven wij de mensen om ons heen een beetje houvast door op onze eigen manier de liefde van Gods genade door te geven.
Paus Johannes Paulus II schreef in zijn encycliek ‘Redemptoris Missio’ - de zending van de Verlosser - dat een missionaire liefde vier kenmerken heeft.
Ten eerste zouden wij - net als Jezus Christus - onszelf helemaal leeg moeten maken van onszelf. Wij moeten onszelf en alles wat wij als het onze beschouwen opzijzetten. Wij moeten onszelf ‘alles voor iedereen’ maken.
Ten tweede zouden wij iedereen moeten liefhebben. Want wij dragen de geest van de Kerk in ons hart. De Kerk, die er is voor alle volkeren en voor alle afzonderlijke personen, met name de minsten en de armen. Op deze manier kunnen wij een teken van Gods liefde in de wereld zijn.
Ten derde: liefde is concreet. Jezus drukte zijn liefde uit in zorg voor concrete mensen.
En ten vierde wijst Johannes Paulus II op wat Jezus Christus zelf heeft gezegd, namelijk: “Aan jullie liefde voor elkaar zal iedereen zien dat jullie mijn leerlingen zijn”. Met andere woorden, wij zijn een teken van Gods liefde als wij werkelijk eenheid in liefde zijn.
Paus Benedictus XVI zegt dat wij goed onderscheid moeten kunnen maken in momenten waarop wij moeten spreken en momenten waarop het beter is niets te zeggen en de liefde zelf te laten spreken.
Broeders en zusters, wij hoeven mensen niet altijd met de catechismus te bestoken om ze weer in de kerk te krijgen. Als arme, zieke en stervende mensen aan Moeder Teresa van Calcutta vroegen waarom ze dit alles toch deed, antwoordde ze alleen maar dat God van hen hield, dat zij van hen hield. De heilige Geest, die in Moeder Teresa zo sterk aanwezig was, opende de harten van de mensen voor haar levende boodschap.
Proberen ook wij een levende boodschap te zijn, een levend getuigenis. Enkele woorden, vele daden, allemaal vervuld van Gods liefde. Zo waren de heiligen. En ook wij zijn geroepen zo te worden.\
SLOTWOORD
De heiligen, broeders en zusters, zijn mensen vol liefde.
Een verhaal uit India vertelt dat een jonge vrouw en haar man onderdak boden aan haar schoonmoeder. Maar het geklaag en de ruzie van de oude vrouw bracht de schoondochter tot wanhoop. In het geheim bezocht ze een medicijnman en vroeg hem een drankje waaraan haar schoonmoeder langzaam maar zeker zou sterven. Deze gaf haar een kruidenmengsel, waarmee ze elke avond de voeten van haar schoonmoeder moest masseren. Dan zou ze van haar ergernis bevrijd worden.
Blij met dit vooruitzicht keerde de jonge vrouw naar huis terug. Vanaf die dag deed ze wat de medicijnman haar had gezegd. Naarmate de dagen verstreken begon de oude vrouw steeds minder te klagen en af en toe glimlachte ze zelfs. De schoondochter dacht dat het vergif begon te werken en ging opgewekt verder met de uitvoering van haar plan. Na twee maanden leek de oude vrouw echter een complete gedaanteverandering te hebben ondergaan. Ze had altijd goede zin en het was fijn om bij haar te zijn. De jonge vrouw merkte zelfs dat ze van haar schoonmoeder ging houden en kreeg spijt van wat ze aan het doen was. Vol wroeging ging ze terug naar de medicijnman en vroeg hem een middel dat de werking van het gif ongedaan kon maken. Maar deze glimlachte en zei dat de kruiden, die hij had meegegeven helemaal geen giftige stoffen bevatten. Hij zei: “Dat je schoonmoeder zo ongelofelijk is veranderd komt doordat jij haar zo liefdevol hebt aangeraakt.”
Broeders en zusters, laten wij elkaar en alle mensen aanraken met de liefde van Jezus Christus, altijd weer. Dan zullen er grote veranderingen komen, in onszelf èn in anderen. Dan zullen wij allemaal worden als de heiligen in de hemel.