1Vrede nu, vandaag aan alle mensen van goede wil
Aan ieder wil ik in de allereerste plaats een zalig en vredevol Kerstfeest toewensen. “Vrede aan alle mensen van goede wil”, zongen de engelen op die eerste kerstdag in de wereld geschiedenis. Eigenlijk kennen wij niet de juiste datum van de geboorte van Jezus. Is Jezus nu echt geboren op 25 december? Ik ben er bijna zeker van dat het niet de juiste dattum is. Ik zou toch even willen uitleggen waarom wij kerstmis vieren op deze 25ste december.
Vanaf vandaag begint de zon weer op te gaan. Na de donkerste dagen (21-24 december) herbegint een nieuwe tijd. Het licht zal stilletjes aan weer opkomen, elke dag enkele minuten meer. Met de menswording van Jezus Christus begint de Messiaanse tijd, een beter tijd voor de hele mensheid.
Onlangs vierden we de verjaardag van iemand die 35 geworden was. Op zo’n dag is de herinnering aan een kleine baby niet het belangrijkste maar wel wat die mens nu geworden is, wat hij nu betekent!
Met Kerstmis is niet het belangrijkste de herinnering van “daar ligt in de kribbe, lief Jezuke zoet”, maar wat betekent die menswording voor ons nu, in deze tijd.
Wij zeggen dat met Jezus de Messiaanse tijd gekomen is. Het feit dat Jezus mens geworden is wil niet zeggen dat wij de gelukkigen zijn die automatisch ‘verlost worden. Het wil wel zeggen dat wij de opdracht krijgen, nu, vandaag, om mee te werken aan een betere wereld, zoals God die voor ons droomt: dat is het Messiaanse rijk.
De zending van Jezus is een opdracht. En die opdracht is zeer precies! Wij weten heel goed, niet alleen wat ons te wachten staat, maar ook wat wij moeten doen, hoe wij moeten leven, welke onze opdracht is.
Wat jammer dat wij vroeger, en allicht ook nu, zo weinig vertrouwd zijn met het evangelie. Ik herinner me dat het in de preken vaak over vragen uit de catechismus ging. Dat is natuurlijk niet slecht, maar het kan beter. Herinner u dat volgens de catechismus, het teken van de christen mens het kruisteken is. Maar in het evangelie staat dat het echte teken van de leerling van Christus de liefde is, de liefde tot God, en daarmee onverbrekelijk verbonden de liefde tot de mensen. Mensen die een kruisteken maken voor en na het eten en permanent in ruzie leven met buren kunnen zich niet leerlingen van Jezus Christus noemen.
Maar wat moeten we dan concreet doen? Hoe moeten we dan vandaag proberen te leven om van dit kerstfeest een echt feest te maken van de Messias? Moeten wij alleen maar mensen van goeie wil zijn? Brave, moedige, goeie mensen?
Neen, wij moeten doen wat heel duidelijk in het evangelie staat.
En ik denk hier concreet aan de Bergrede, dit keer niet speciaal over de acht zaligsprekingen. .
Jezus doet vaak uitspraken die beginnen met de woorden:`‘Jullie hebben gehoord dat tot de ouden gezegd werd… Maar Ik zeg jullie.’ Jezus spreekt hier met gezag…
“Jullie hebben gehoord dat tot de ouden gezegd werd: je zult niet doden. Wie iemand doodt zal uitgeleverd worden aan het gerecht. Maar Ik zeg jullie dat ieder die zijn broeder een kwaad hart toedraagt, ieder die een ander uitmaakt voor ‘idioot of domkop’ die is schuldig in de ogen van God. En als je dan met je offergaven naar het altaar komt, en je herinnert je dat je broer iets tegen je heeft, leg eerst je offergaven neer, ga je eerste verzoenen en kom dan terug. Radicaler kan het niet.
Het is dus niet zomaar lief zij voor mekaar. Ons Heer vraagt zeer veel van ons. Dat is de vrede die ons beloofd wordt met kerstmis.
Nu moet ik eerlijk zeggen dat dit toch wel wat veel gevraagd is, zeker als ik er voor “niets tussen zit” Zijn dat nu woorden die letterlijk moeten worden opgevat? Wel het is een duidelijk beeld - zoals Jezus die vaak gebruikt. Het gaat hier over een radicale herziening van onze relaties met onze medemensen. We moeten al het mogelijke doen om in echte vrede te leven met elkaar. En dat als voorwaarde om echt eucharistie te kunnen vieren.
Jullie hebben gehoord: oog om oog en tand om tand. Maar ik zeg jullie een zaak niet uit te vechten met iemand die je kwaad gedaan heeft. Geen ruzie maken, dus, zelfs als men daartoe redenen heeft.
Nog sterker: Als iemand je een klap geeft op je rechter wang, toon dan je linker… Weerom moet ik eerlijk zeggen dat men dat met mij niet moet proberen. Maar Ons Heer wil ons met dat extreem beeld aanraden weeron eens nooit kwaad met kwaad te vergelden. Wanneer iemand je een stoot geeft met een vuist, toon dan je open hand en “bokst niet terug.” In het rijk Gods moet men geweld proberen te doorbreken door`goedheid, door begrip, door positief denken.
Men heeft destijds gezegd dat je je naaste moet liefhebben en je vijand haten. Maar ik zeg jullie:` heb je vijanden lief en bidt voor hen die je vervolgen. Je vijand lief hebben wil zeggen dat je hem niet meer beschouwt als een tegenstander. Je wilt hem bekeren tot een medestander.
In het Rijk Gods, het Messiaanse rijk dat begint met de geboorte van Jezus gelden nieuwe waarden en worden oude manieren van doen in vraag gesteld. Probeer nooit geweld met tegengeweld te beantwoorden; vergeld nooit onrecht met nog groter onrecht; een leugen nooit beantwoorden met onwaarheden.
Wij herinneren ons vandaag dat ons met Kerstmis deze boodschap gegeven wordt: vanaf nu is het Rijk Gods heel dicht nabij. Die boodschap krijgen we helemaal in ‘t begin van het evangelie in het Magnificat: de kleine mensen verheft Hij en die zijn macht misbruikt vernedert Hij.
Als Jezus zijn boodschap begint in de synagoge van Nazareth zegt Hij: Nu is de tijd aangebroken: om aan armen het goede nieuws te melden, om blinden terug te doen zien, om aan onderdrukten hun vrijheid te geven. Dat is het Messiaanse Rijk dat begint bij de komst van Jezus. En als Johannes de Doper begint te twijfelen, zoals wij dat wel eens doen, dan zegt Jezus: Zeg hem, blinden zien, kreupelen lopen, stommen spreken… Dat is het Messiaanse Rijk dat komt en dat ons als opdracht wordt gegeven.
Met kerstmis vieren we natuurlijk het pasgeboren kind in de kribbe, maar ook en vooral de Jezus die nu tot ons spreekt, die ons nu de opdracht geeft vrede te schenken aan alle mensen van goede wil.
Bie Boon