Kerstmis (2002)

We zitten vol… dat kregen Jozef en Maria te horen toen ze in Betlehem een plaatsje zochten voor de nacht. Door de grote toeloop van mensen was er plaatsgebrek en zo ontstond er een schrijnende situatie: een pasgeboren baby kwam in een voerbak terecht. Had het anders gekund?
We zitten vol… Soms is er letterlijk sprake van ruimtegebrek. In andere situaties is er wél plaats, maar willen we die niet voor anderen inruimen.
‘Nederland is vol!’ riep jaren geleden Pim Fortuyn en veel mensen waren verontwaardigd. Maar anderen waren het helemaal met hem eens.
We zitten vol. Dat kregen enkele gekleurde agenten in burger te horen toen zij, bij een onderzoek naar discriminatie in Tilburg, een disco binnen wilden gaan, maar voor de twee blanke agenten die even later kwamen was wel ruimte.
We zitten vol… We kunnen zo druk zijn met van alles en nog wat, dat we geen tijd meer hebben voor de mensen om ons heen, geen tijd om eens na te denken over de dingen die echt belangrijk zijn in een mensenleven, in een mensengemeenschap.
We zitten vol… Geldt dat ook voor kerst? Zitten we letterlijk vol met kerstkrans en kerstkalkoen? Maken we ons druk over de dure kerstcadeaus? Zit onze agenda vol, zelfs met de kerstdagen? Of maken we juist bewust ruimte om open te staan voor wat kerstmis ons te zeggen heeft? Is het stil genoeg in ons hart om de stem van het kind te horen, dat ons probeert te zeggen dat we de zin van ons bestaan niet moeten zoeken in macht en grootheid, maar in eenvoud, kleinheid, waarachtigheid. Kunnen we zeggen: ik ben er vol van, vol van die boodschap van vrede op aarde aan alle mensen van goede wil.
Ik ben er vol van. Dat is heel iets anders dan: ik zit vol. Wie vol van iets is, loopt er warm voor, is laaiend enthousiast. Ik ben er vol van, dat kan een hobby zijn waar je in op gaat, dat kan een overtuiging zijn die je aanhangt, een ideaal dat je inspireert en volledig bezighoudt. iets dat je a.h.w. vult van top tot teen. Wil eens mens zinvol kunnen leven, dan heeft hij iets nodig waar hij vol van is, iets dat kleur en diepte aan zijn leven geeft. Wil een mens gelukkig kunnen zijn, dan heeft hij ook mensen nodig waar hij vol van is, ouders, kinderen, levenspartner, bijzondere vrienden.
Ik ben er vol van. Kunnen wij dat ook van dit kerstfeest zeggen? En dan denk ik niet aan de uitgebreide versiering van onze huizen, aan de gezelligheid en het lekkere eten dat bij dit feest horen. Dan denk ik aan wat ruim 2000 jaar geleden gebeurde: een kind geboren, voor wie geen plaats was in de herberg, voor wie later ook geen plaats was in de harten van de gevestigde orde in de joodse samenleving Maar velen waren wel vol van hem, van zijn boodschap van vrede. Velen waren enthousiast om zijn zorg voor de zieken, zijn aandacht voor de verschoppelingen. Waar velen de deur dicht hielden voor anderen, deed hij die deuren open, welkom waren zij bij hem, herders en wijzen, zondaars en tollenaars. Zijn boodschap, ook voor ons, is: zet de deur van je hart open, vul je hart met welwillendheid jegens anderen.
We zitten vol. We zijn er vol van, een hemelsbreed verschil. Maar, als we vol zitten, doen we deuren dicht. Als we er vol van zijn, van kerstmis, dan doen we deuren open, niet alleen vandaag, maar altijd door. Dat laatste wens ik u allen toe. Zalig kerstfeest.