4de zondag door het jaar C
1e lezing: Jeremia 1, 4-5. 17-19. Evangelie: Lucas 4, 21-30.
Een hoog-waardigheids-bekleder is niet automatisch hoog en waardig vanwege de versierselen die van buitenaf zijn opgespeld. Nee, er wordt ook verwacht hij of zij zich waar maakt op basis van kwaliteiten die hen eigen zijn van binnenuit. Zo is dat ook bij Jezus. Het is sabbat. In het dorp waar hij is opgegroeid leest hij in de synagoge het woord uit de Schrift: het hoge woord, een profetenwoord.
“De Geest des Heren rust op mij. Daartoe ben ik gezalfd. Ik bevrijd de gevangenen. Ik geef blinden het licht in hun ogen. Ik kondig af een jaar van herstel”. Dit is een bijzonder moment in zijn leven. Van nu af is déze opdracht zíjn opdracht geworden. Al het overige komt van nu af aan op de tweede plaats. Ook al klinken die woorden voor buitenstaanders hoog van de toren. Vandaar dat zij zeiden: pretenties genoeg! Wie denkt hij dat hij is? - de zoon van Jozef een gewone timmerman! En híj weer: Geen profeet is geëerd in eigen stad. Daarmee trapt hij ze op het hart. Ze drijven hem naar de afgrond, maar hij gaat midden tussen hen door, zijn weg.
Zou er wel één mens te vinden zijn die z’n eigen weg vindt zonder conflict? Zou er één te vinden zijn die zijn weg gaat dwars tussen de menigte heen en daar uitkomt ongeschonden, zonder kleerscheuren? Onlangs belde een mevrouw me “Het ging over je kinderen loslaten”, ze zegt “Vandaag is het de sterfdag van mijn zoon. Hij is zelf uit het leven gestapt, 16 jaar geleden. Misschien ben ik juist daarom zo op mijn andere kinderen betrokken, zo erg zelfs dat ik haast geen eigen leven meer heb. Ze rekenen op mij en ik ben altijd beschikbaar. Maar … heb ik daar wel goed aan gedaan? Ik heb me voorgenomen van nu af iedere morgen tegen mezelf te zeggen: ik mag mijn eigen leven leiden.
“Hij ging midden tussen hen door - zijn levensweg, zijn eigen leven. Wat hier gebeurt is méér dan zomaar op een goeie dag eigenwijs “I did it my way” zingen. Hier gaat het om dingen die meer wezenlijk zijn. In de synagoge heeft hij een keuze gemaakt, die aan zijn leven richting geeft. Die dag heeft Jezus van binnenuit en op heilige grond besloten had van nu af aan zal ik mijn hart en zinnen zetten op de bevrijding van mensen, op het licht in hun ogen, op herstel, zodat mensen en alles waarin wij leven op adem komen.
Vanaf dit moment is er in Jezus’ leven een rust, een ankerpunt gekomen en zijn onrust heeft alleen nog met dit ankerpunt van doen. Van nu af aan zal hij zijn weg gaan, desnoods midden tussen de menigte door. Ik ken mensen die ziek zijn, èrnstig ziek, en die geleerd hebben hun ziekte in de ogen te zien, er niet voor weg te vluchten. Dat kunnen ze, omdat ze in hun leven een vastberadenheid gevonden hebben, die dieper ligt dan de ziekte in hun lichaam. Het is een vastbeslotenheid die geworteld is in het vertrouwen dat door geen ziekte kan worden aangevreten: “Ik zal er zijn”, de Godsnaam! “Ik zal er zijn voor jou”. Dààrom gaan ze hun eigen weg dwars door ziekte en onmacht heen.
Hij ging midden tussen de menigte door - zijn levensweg, zijn eigen leven. Hoe komt het toch dat juist vandaag er zoveel mensen zijn die te midden van de dreiging en spanning in onze samenleving zo moeizaam omgaan met frustraties, met hun woede, dat ze als het ware de afgrond ingeduwd worden, zo snel hun toevlucht zoeken in geweld? Hebben ze in hun leven dan geen vaste grond gevonden? Geen heilige grond om op te bouwen, omdat ze ontworteld zijn?
“Laat u geen angst aanjagen, omgord u” - woorden uit de eerste lezing. We zingen we dat in onze vieringen: “Nada te turbe”, letterlijk “dat niets je verontrusten zal”. grote woorden van Theresia van Avila. Ík ben al blij als ik zo ontspannen ben - nada te turbe - dat ik ze allebei, rust èn onrust, een plaats kan geven; als ik vertrouwen heb in het houvast dat ik gevonden heb en het me niet laat ontfutselen of uit handen trekken.
Dat is het kwetsbare houvast, voor kwetsbare mensen.
Moge het zo zijn.