Het was een menselijke kerk van in den beginne. De leerlingen - de echte - wisten geen blijf met Paulus. Ze konden niet geloven te Jeruzalem, dat hij een leerling was. Hij had het ook niet gemakkelijk gemaakt; hij was toch met al de heftigheid die hem eigen was, tekeergegaan precies tegen die leerlingen? Hij was voor hen geen ongelovige maar een anti-gelovige, een militant die aan de verkeerde kant stond. Hij had de hele beweging bestreden. Een dissident. En nu zocht hij aansluiting bij de groep, bij de trouwe, rechtgelovige kern. Bovendien, hij deed dat nog met een pretentie die er niet om loog. Hij wilde meteen de hele beweging in een andere richting sturen. Een pretentieus heerschap. Hij vroeg niet braafjes om binnen te mogen. Hij kwam eerder zeggen, dat ze hem binnen moesten laten want dat ze het verkeerd zagen.
Hij had zelfs een tussenpersoon nodig, Barnabas, om hem te introduceren en hun duidelijk te maken, dat hij ook de Heer had gezien. Dat was het doorslaggevende punt. Dat was zijn geloofsbrief en die werd blijkbaar aanvaard.
Zo ging dat toen in die eerste jaren. Ze hadden allemaal de Heer gezien, maar ze hadden niet allemaal hetzelfde gezien! En niet te vergeten: wat ze gezien hadden, was hun heilig, was heilig zonder meer, het heilige.
Daarmee was in die eerste kerk datgene aanwezig wat geloof en godsdienst altijd moeilijk maakt: het gezien hebben van het heilige, het absolute. Als dat eenmaal is gebeurd, is een mening geen mening meer maar een waarheid, een dogma. Daaraan dankt de godsdienst zijn kracht, maar daarmee is ook elke consensus moeilijk. Ofwel geeft de ‘sterkste’ ziener en de ‘sterkste’ spreker de doorslag en de anderen leggen er zich bij neer. Ofwel geeft de godsdienst zichzelf het recht om van visie te verschillen en dan is er strijd om het heilige.
Paulus nu is een sterk spreker en een sterk ziener: hij zal dus school maken, zijn eigen weg gaan en onrust bezorgen aan de anderen die van de godsdienst vooral rust verwachten.
Daarom is het zo zinvol wat hier staat: zij gingen uiteen, Paulus naar Caesarea en Tarsus, de anderen naar Judea, Samaria en Galilea. Zo genoot de kerk vrede.
Zo was er eenheid: de vreze des Heren waaide hen uiteen en hield hen samen. In de diepte.
Als die diepte diep genoeg is, verdraagt de kerk ook een brede breedte. Eenheid en verscheidenheid: we kunnen er vandaag nog van meespreken.
Misschien zou een lezing van dit stuk uit Handelingen ons allen goed doen. Van hoog tot laag.