Lezingen Jes 40, 1-5.9-11 · Ps 85 (84) · 2 Petr 3, 8-14 · Mc 1, 1-8
Schrijf je eerst een tekst en daarna de titel? Om het even wanneer geschreven, een titel geeft alvast een boodschap mee. Hij kan het meest essentiële uitdrukken en alvast de aandacht trekken.
Zo is het bij Marcus met zijn eerste regel:"Evangelie van Jezus Christus, zoon van God." Daarmee is van bij het begin bijna alles gezegd. Jezus Christus, de zoon van God, brengt en is de blijde boodschap. Marcus is in zijn evangelie nochtans heel terughoudend om Jezus Gods zoon te noemen. Hij laat in de loop van het evangelie zelden toe dat iemand die benaming voor Jezus gebruikt of zou voort vertellen wie Jezus is. Dit is het Messiasgeheim. Het behoort tot de methodiek van Marcus. Of was het Jezus zelf die deze terughoudendheid vooropstelde?
Onder het kruis zegt de honderdman, een heiden: “Waarlijk, deze man was een zoon van God.” Pas wanneer de weg is gegaan van het lijden en het kruis, wordt duidelijk wie Jezus was. Marcus beklemtoont zoals Paulus, van wie hij misschien afhankelijk is: “Wij verkondigen een gekruisigde Christus.”
Marcus besteedt geen aandacht aan de geboorte en aan de kinderjaren van Jezus. Hij spreekt meer over de weg die Jezus aflegt vanaf zijn ontmoeting met Johannes. Wij krijgen zo van bij de eerste regels een van de spanningsbogen die het gewelf bij Marcus dragen. Die geeft de richting aan hoe we het evangelie moeten lezen en vooral beleven.. Marcus toont ons de weg van de Mensenzoon. “Hij heeft er zijn evangelie naar gemodelleerd. Het hele evangelie verschijnt als de ‘weg van de Mensenzoon’: een weg die begint met het optreden van Johannes de Doper, aangekondigd door de profeten en die over Galilea naar Jeruzalem loopt, maar vandaar terug naar Galilea waar Jezus als verrezen Heer zijn leerlingen zal voorgaan. Dit laatste leidt naar de vorming van de christelijke gemeenten, zodat de weg van de Mensenzoon feitelijk eindigt in de kerk van Marcus… of, voor ons die het evangelie nu lezen, in onze huidige kerken” (P. Schmidt, Inleiding tot de evangeliën, p. 136-137).
Het beeld van de weg is boeiend. Zonder weg geraken we nergens. Altijd is er iemand die het eerst een weg heeft gebaand. Doorheen de stappen van velen verhardt en verbreedt de weg. Bij het gaan van de weg hebben we aanduidingen nodig. Een kaart, een gps. Wie de Grote routepaden volgt, kijkt naar de wit-rode streepjes. Wie deze volgt, geraakt ver. Het zijn onzichtbare handen van vrijwilligers die ze hebben aangebracht. Dank aan mensen die lijntjes trekken.
Het liturgisch jaar is een weg die we afleggen om jaar na jaar dichter bij onze bestemming te komen.. Aan die weg is al getimmerd doorheen gans het Eerste Testament. De weg liep door de woestijn op de zoektocht naar het beloofde land. De weg leidde naar de ballingschap om nadien een weg van terugkeer en bevrijding te worden. Het was de weg van de profeten, die opriepen tot bekering en trouw aan de enige God. De profeet Micha stippelde volgende reisroute uit:
"Er is jou, mens, gezegd wat
goed is,
je weet wat deHEER van je
wil:
niets anders dan recht te doen, trouw te
betrachten
en nederig de weg te gaan van je God" (Micha
6,9).
Dit is een tekst waar Frère Roger van jongs af aan heeft van gehouden. Hij wist dat we er maar moeizaam toe komen om het woord van God helemaal te verstaan. Wij kunnen niettemin in toepassing brengen het weinige, dat wij er van verstaan. De jonge Roger Schutz begreep dat Gods goedheid ons tot goedheid aanzet. Onze goedheid is een afglans van Gods goedheid. Onze eigen goedheid bevat steeds een gemis. Zij verwijst naar een absolute, naar een grotere goedheid, deze van God. In zijn studentenjaren leed hij aan TBC. Tijdens zijn herstelperiode groeide zijn roeping. “Die jaren deden hem inzien dat de bron van goedheid niet in onze merkwaardige gaven ligt, noch in onze grote vaardigheden. Ze ligt in de eenvoudige gave van onszelf om de anderen te verstaan met de goedheid van het hart” (Frère Aloïs, La bonté humaine, in Communio, 33, n° 2).
Het thema van de weg nodigt uit elkeen te danken, die een invloed heeft gehad op onze levensweg. We staan niet los van wie ons zijn voorgegaan. Zo stond Jezus in de lange geschiedenis van het Eerste Testament. Hij is beïnvloed door Johannes, scharnierfiguur tussen oud en nieuw. Vele zijn vanuit Judea naar Johannes toegegaan. Jezus ging vanuit Galilea naar de Doper bij de Jordaan. Johannes beschouwt zich als een wegwijzer naar Jezus, als de bode, die zijn weg bereidde (Z.J. 131). Hij verwijst naar iemand, die groter is dan hijzelf. Met Jezus beginnen wij aan een nieuwe Uittocht.
Op onze levensweg moeten wij geen mensen voor ons opeisen en ze aan ons binden. We zijn slechts dienaars van Gods goedheid.