Ik zie de koning komen, die op een ezel rijdt (2008)

A-cyclus · Vasten · Palmzondag · rood

Welke Tv-ploeg was van dienst op Palmzondag van het jaar 30? Wat heeft ze ’s avonds in de nieuwsuitzendingen vermeld? Wellicht heeft ze niets gebracht over die gebeurtenissen bij de tempel. Een opstootje aldaar was geen uitzondering. Nu en dan dacht wel iemand de Messias te zijn. De Romeinse bezetter was rond feestdagen alert, maar maakte zich weinig zorgen over die stoet Galileërs. Van een man op een ezel kan niet veel gevaar uitgaan. Te paard zou hij meer argwaan gewekt hebben.

Toch was er die dag enige commotie in de stad. De bewoners van Jeruzalem hadden vragen over die man. Wie is hij? De scepsis overheerst. De hogepriesters waren er niet zo gerust in. Jezus veroorzaakt vooral opschudding in de voorhof van de tempel, waar hij in aanvaring komt met geldwisselaars en duivenhandelaars.

TV of geen TV, de vrienden van Jezus vergeten die dag niet. Hij had mensen bijeen gebracht. Dit doet hij nog vandaag. Mensen komen naar de kerk voor een palmtakje. Ze gaan mee in de palmprocessie. Jongerenpastoraal organiseert de dag voor palmzondag een ontmoeting in Koekelberg als aanloop naar de WJD in Sydney en de Europese jongerenontmoeting van Taizé in Brussel.

Vanaf palmzondag speelt het leven van Jezus zich af in en rond Jeruzalem. Volgens Matteüs komt Jezus op die dag voor het eerst in de hoofdstad. Dertig jaar voordien had zijn geboorte daar al voor enige onrust gezorgd. Magiërs kwamen toen informeren naar een pas geboren koning van de Joden.

Voor de evangelist en zijn gemeente bestaat er geen twijfel dat Jezus een man is met koninklijke allures. Hem is alle macht gegeven op hemel en aarde. Het verwondert hun geenszins dat hij een ezelin met haar veulen opeist.

Het is die dag alweer klaar dat Jezus vervult wat profeten in het oude testament over hem hebben voorspeld. Hij is een zachtmoedige koning. Een ezel mag dan een koppig dier zijn. Wie met zulk dier in de stad komt is alleszins een nederig mens. Matteüs heeft vaak onderstreept dat Jezus zachtmoedig is.

Jezus blijft een ganse dag in Jeruzalem. Een aantal juicht hem toe. Aan hen danken wij de lofzang die we in elk eucharistisch hooggebed zingen: Hosanna. Jezus komt naar de mensen toe en de hemel zingt mee.

Jezus trekt de tempel binnen. Daar toont hij zich gedreven voor de zuiverheid van de tempel. Wat hebben die handelaars en geldwisselaars misdaan? Als je offers wilt brengen moet je die toch ergens kunnen kopen. Als je de passende muntstukken niet bezit, moet je omwisselen. Is Jezus geërgerd door de misbruiken daarbij? De prijs werd omhoog gedreven zodat arme mensen met moeite duiven konden kopen om te offeren. Jezus hekelt allen die de tempel voor eigen profijt opeisen. Hij komt op voor de zuiverheid van de eredienst. Zijn Vader vraagt een zuiver en deemoedig hart. Hij wil geen offers van dieren. Die discussie laat de mensen van de tempel niet onberoerd.

In de tempel te Jeruzalem doet Jezus wat hij zo vaak voordien heeft gedaan: zieken genezen. Blinden en lammen hebben bij hem gehoor. Daar hebben die hogepriesters en schriftgeleerden meer moeite mee. Ontzegden ze aan gehandicapten de toegang tot de tempel? Door deze te genezen verklaart Jezus dat elke vrome de tempel binnenmag. De tegenstanders van Jezus zijn verder gestoord omdat kinderen hem lof toebrengen. Maar juist de kleinen krijgen zijn voorkeur.

De eerste volle dag van Jezus te Jeruzalem werd een bewogen dag. Conflicten, en de week is nog maar pas begonnen. Jezus verlaat Jeruzalem en gaat naar Betanië overnachten. Wat heeft hij daar ‘s avonds met zijn leerlingen besproken? Wat denken wij na zulke dag? Waar stonden wij? Hoe groot was ons enthousiasme en onze durf om mee te gaan? Stonden wij langs de kant te kijken? Met welke gevoelens en gedachten?

Matteüs brengt dit verhaal opdat wij zelf met Jezus zouden mee gaan. Wij mogen ons niet schamen over die nederige man. Jezus kwam als een arme Jeruzalem binnen. Hij zat op een ezel, die hij ontleend had. “Jezus rijdt vandaag niet op een ezel. Hij bezit nog minder en is nog armer. Hij komt tot ons met zijn woord” (Maarten Luther). Zijn wij bereid naar hem te luisteren en onze deur voor hem te openen? Protestanten horen in dit verhaal Adventsklanken. Het verhaal leent zich tot veel verwerkingsvormen.

De ene zien in palmzondag de overwinning van Pasen; andere zien meer het kruis en de armoede van de genadige Christus. U. Luz is als protestant onder de indruk van de kracht die besloten ligt in de katholieke processie op palmzondag. Dit is een narratief omgaan met de tekst om deze te begrijpen en te beleven. Naar de palmwijding toe neemt hij echter afstand. Gewijde palmtakjes mogen geen magie zijn. Schilderen, uitbeelden, zingen en musiceren, dit alles draagt bij om deze tekst beter te verstaan. “Laat ons als weleer de kinderen der Joden een zegeweg bereiden voor de Heer en met palmen in de hand hem tegemoet gaan” (ZJ 366).

Zoeken in Preken Online