We hebben allemaal al gehoord van de Noord-Afrikaanse bisschop, Sint Augustinus, die geleefd heeft van 354 tot 430. Het zou interessant zijn dat we een beetje meer over die man zouden weten want hij leefde ten tijde van het verval van het Romeinse Rijk. De hele Romeinse wereld stortte in elkaar maar hij bleef vast geloven dat er nog toekomst was.
Hij was een heel geleerd man. Hij gaf wel vaak toe dat hij op vele vragen geen antwoord wist, wat allicht een bewijs is van zijn groot verstand. Ik denk wel dat we allen over hem het volgende verhaal kennen.
Eens wandelde hij op het strand ergens aan de Noord-Afrikaanse kust, terwijl hij piekerde over het mysterie van de Drie-eenheid. Daar was een kind aan het spelen. Het had een putje gegraven en liep op en af van de zee naar dat putje. Telkens weer liep het van het putje naar de zee, schepte daar water, kwam terug en goot het emmertje leeg in het putje. Verstrooid bleef Augustinus ernaar kijken. Na een tijdje vroeg hij aan dat kind: ‘Wat ben je aan het doen’. ‘O, zei dat kind, ik schep al het water van de zee in dit putje.’ Augustinus zei daarop al lachend: ‘Maar kind toch, daar zul je in een eeuwigheid niet in slagen, de zee is veel te groot.’ Waarop het kind antwoordde: ‘Ik zal er vlugger in lukken de zee in mijn putje te scheppen dan dat u zal begrijpen wie God is.'
Ik geloof dat dit kind gelijk heeft. Moesten we God volledig kunnen kennen dan mogen we er zeker van zijn dat we het niet over God hebben. We kunnen God niet vatten. Over God kunnen we alleen maar spreken in beelden. Dat is wat Jezus doet in zijn parabels. God is… als een goede herder… Hij is als een Vader… Hij is als een rechter die ons zal oordelen over onze manier van omgaan met mensen, Hij is als een geest die waait waar Hij wil. In de bijbel spreekt men ook over God die verschijnt als vuur… Denk aan Mozes en het brandend braambos, denk aan de vurige tongen op Pinksterdag..
God is een mysterie en zeker de Drie-Eenheid. We kunnen er haast niets over zeggen, we verstaan er niets van en toch heeft het iets met ons leven te maken. Ik ga proberen dat uit te leggen.
Een gewoon gezin is een beeld dat ons eigen is: twee mensen die van elkaar houden. Wij zeggen dat ze één zijn. En zo ontstaat er een gezin. Een gezin - zo zeggen we - ontstaat uit de liefde tussen man en vrouw. De kracht van de liefde wordt zichtbaar in kinderen en die kinderen dragen die liefde uit ook als de ouders reeds verdwenen zijn.
Zo’n eenheid is ons niet vreemd. We kunnen zelfs niet zonder. In de jeugdbeweging hoort men soms deze kreet: ‘Samen één’. Mensen zoeken naar verbondenheid, naar samenzijn, naar eenheid. Wij hebben nood aan liefde en wie wie zich opsluit in zijn eentje die kan niet liefhebben, want hij is alleen. Wie alleen van zichzelf houdt is een ego st.
Misschien is dat ook zo met God. Ik weet dat dit nogal simplistisch klinkt maar ik hoor Jezus toch bidden als volgt: ‘Opdat alleen één zijn, zoals Gij, Vader in Mij en Ik in U.’ Ik vind dat die eenheid het best afstraalt op mensen die elkaar liefhebben. Mag ik het zo zeggen: de liefde die bij God bestaat is niet zoals de liefde van twee mensen voor elkaar. Het is misschien omgekeerd: de liefde van twee mensen voor elkaar gelijkt een beetje - een heel klein beetje - op de liefde waarover Jezus het heeft. Ik zou het zo durven zeggen: de eenheid tussen Vader en Zoon straalt af op de mensen. Gods Geest is werkzaam in deze wereld. Misschien is dit duistere mysterie van Vader, Zoon en Heilige Geest een werkelijkheid die ons heel nabij is. Ik zou bijna zeggen… heel menselijk nabij.
De laatste halve eeuw werd er veel gesproken over en gewerkt aan eenheid tussen de volkeren die elkaar vaak bevochten hebben. Kijk maar eens naar de Verenigde Naties. Ze verenigen zich om conflicten op te lossen en om volkeren en naties dichter bij elkaar te brengen. Mensen zoeken naar eenheid en verbondenheid. - De liefde tussen Vader en Zoon wordt ook daarin zichtbaar voor de mensen. De Geest werkt in onze wereld waar die wereld zoekt en verlangt naar eenheid, vrede, geborgenheid, liefde voor alle mensen. Waar wij barmhartigheid, genade, liefde en trouw onder mensen ervaren, daar is allicht Gods Geest aan het werk. Daar zien wij tekenen dat God zijn Zoon aan de wereld gegeven heeft om die wereld te redden.
Ben ik nu niet aan het proberen de zee in een putje te gieten, of is het toch zo dat dit mysterie aan ons mens zijn, aan ons eigen leven - in vereniging met andere mensen -, een heel diepe zin geeft? Zo is die verre God ons heel dicht nabij, misschien.
Inspiratie gevonden bij Toon Suffys, een Jezuiet uit Gent.