Zusters en broeders,
Christus, Koning van het heelal is een heerlijke feestdag, maar is ook de laatste zondag van het liturgisch jaar. Vandaar wellicht de keuze van het evangelie over het laatste oordeel.
Maar eigenlijk gaat het daar niet echt over. Immers, dit evangelie sluit direct aan bij Kerstmis. Die dag vieren we dat God in de persoon van Jezus mens is geworden. En dat heeft Hij niet gedaan met de kracht van zijn goddelijke almacht, maar met de kwetsbaarheid van een pasgeboren kind. Het werd niet geboren in een schitterend paleis in een rijke stad, maar in een stal, ergens in the middle of nowhere. Het lag ook niet in een prachtig, rijkversierd wiegje, maar in een armzalige kribbe. En het werd niet bezocht door machthebbers en rijke mensen, maar door arme herders die moesten waken over de schapen van hun rijke meesters.
Het is dat kwetsbaar kind dat vandaag centraal staat in het evangelie. Dat zien we aan de vragen die oprijzen bij de tekst. Want wie heeft het eten gegeven toen het honger had, en drinken toen het dorst had? Wie heeft het opgevangen toen het als een vreemdeling ronddwaalde in een onbekend land? Wie heeft voor kledij gezorgd toen het te arm was om zich goed te kleden? Wie heeft het bezocht toen het ziek was, of door vijanden in de gevangenis was beland?
Het zijn vragen die wij wellicht niet echt begrijpen. Of misschien willen we ze niet begrijpen, omdat ze aantonen dat God, dat Jezus niet als een koning onder ons is gekomen, maar als onze naaste. Een naaste die iedereen kan zijn, zodat we, net als de goeden en de slechten in het evangelie, misschien zelfs geen flauw vermoeden hebben dat we Jezus hebben ontmoet. Zodat Jezus ook tegen ons zal zeggen: ‘Alles wat ge wel of niet gedaan hebt voor een van de geringsten van mijn broers of zussen, hebt gij wel of niet voor Mij gedaan.’
En zo zien we dat het laatste oordeel niet ver van ons af is, ergens in een onbekende tijd, maar dat het wordt uitgesproken in de tegenwoordige tijd, vandaag, nu! De Mensenzoon is immers nu al aanwezig via de geringsten van onze broers en zussen. De toekomst is nu dus bezig! Dus is ook de eeuwigheid vandaag bezig, en weten we wat ze inhoudt. Wie evenveel van zijn naaste houdt als van zichzelf, zal leven in een eeuwigheid van liefde en vrede, maar wie enkel voor zichzelf leeft, zal de eeuwige eenzaamheid niet kunnen overbruggen.
Wellicht is de boodschap die Jezus vandaag brengt de reden waarom velen niet van het christendom willen weten. Het stelt immers niet jezelf, maar je medemensen centraal. En het steunt maar op één gebod: Houd bovenal van God, en houd evenveel van je naaste als van jezelf. En dat is voor veel mensen, zelfs voor veel volkeren, een brug te ver. Het is dus niet toevallig dat er vandaag wereldwijd meer dan 220 miljoen christenen vervolgd, uitgebuit, vermoord, verkracht worden. Niet omdat ze slechte mensen zijn, maar omdat ze dat ene gebod proberen na te leven.
Zusters en broeders, we vieren dat Jezus Koning is van het heelal, maar zijn koninkrijk is niet van deze wereld. Het is immers geen rijk van geld, macht en uitbuiting, maar van liefde, vrede en gerechtigheid. Laten we dus bidden dat de woorden in de eerste lezing wereldwijd werkelijkheid worden. Dus dat alle mensen in God de Herder zien die ‘omziet naar zijn schapen en ze in veiligheid brengt, hoe ver ze ook verdwaald zijn ten gevolge van nevel en mist.’ Want om een hemel op aarde te worden, heeft de wereld zo’n Herder echt nodig. Zonder Hem is het immers een hel op aarde. Amen.