De gezagsdragers staan op onze dagen nogal in de wind. Zelfs de hoogste gezagdragers die de rechtvaardigheid moeten doen heersen in dit land worden publiek afgekeurd of in vraag gesteld.
Als we de bezinning van vandaag beluisteren dan lijkt dit van alle tijden te zijn. De profeet Maliachi richt een strenge vermaning tot de priesters; zij moeten zorg dragen voor mensen en hen niet door het slechte voorbeeld doen struikelen. Omdat ze dat niet doen, zegt de profeet: Gij zult door het hele volk vergruisd en versmaad worden.
En in het evangelie hekelt Jezus de godsdienstige leiders van zijn tijd: Doet en onderhoudt alles wat zij u zeggen, maar handel niet naar hun daden. Ze doen zich voor als een uitverkoren kaste die willen opvallen bij het volk en vergeten dat alle gezag hun gegeven is en zij zichzelf onder het hoogste gezag van God moeten plaatsen.
Noch de profeet, noch Jezus zijn tegen het gezag of gezagdragers maar ieder die gezag draagt over anderen moet zich bewust blijven dat hij het gezag niet in pacht heeft en niet eigenmachtig kan gebruiken maar dat het gezag hem geschonken is als een dienst aan de gemeenschap. “Wie de grootste onder u is, moet uw dienaar zijn.
Dienend gezag moet er zijn in iedere gemeenschap: in de kerk, in de maatschappij, in het gezin. Het moet steeds bekommerd zijn om het welzijn van degenen over wie gezag wordt uitgeoefend.
Wanneer ik een taak op mij neem moet dat eerst en vooral omwille van de anderen zijn. Je kan er natuurlijk wel deugd aan beleven maar de bedoeling mag niet zijn zelfontplooiing zijn of in het licht staan.
Wie in de kerk een verantwoordelijkheid op zich neemt zal dit tevens ook doen vanuit een verbondenheid met God. Bewust van Jezus woord: “Los van mij kunt ge niets”.
Gezag uitoefenen gebeurt ook vaak meer in nabijzijn en luisteren dan in acties en uitsloverij.
De wortel van het kwaad bij de gezaguitoefening is de onwaarachtigheid.
De priesters in het O.T. waren functionarissen geworden: ze namen het niet zo nauw met Gods woord: ze praatten de mensen naar de mond. Ze hadden hun eigen gezicht verloren. Ze dierven de mensen niets meer vragen en voorhouden wat onaangenaam was.Ze luisterden te veel naar de mensen om bij hen in de smaak te vallen. Ze waren meer bezorgd voor eigen populariteit dan om het woord van God en het echte heil van de mensen. Dat is een eerste vorm van onwaarachtigheid.
De tweede pool van onwaarachtigheid vinden we in het evangelie. Jezus verwijt de leiders dat ze te weinig luisteren naar het volk; dat ze zich torenhoog boven de mensen plaatsen en ongenaakbaar zijn voor de mensen.
Het is niet moeilijk om terwijl ik dit zeg bij jezelf te denken: dat de pastoors daar maar eens goed over nadenken of dat Jef, Piet of Marie uit de buurt nu maar eens goed luistert. Waarachtiger is het wellicht stil te staan bij ons eigen leven.
Durven ouders vandaag nog hun eigen gezicht en overtuiging laten zien op godsdienstig gebied of doen ze maar zoals de buren en de grote hoop. Doen wat de buren doen en toegeven wat de buren toegeven. Jonge mensen hebben het vaak moeilijk om tot een eigen overtuiging te groeien omdat ze zo weinig volwassenen zien die waarachtig zijn in woord en daad.
Ouders zijn soms ongenaakbaar voor hun kinderen Ouders klagen dat de kinderen niet luisteren en jongeren klagen dat ze niet gehoord worden; ze kunnen thuis niet luisteren
Ook in de opvoeding op school kan men zich ongenaakbaar opstellen. Even ongenaakbaar zijn jongeren als zij hun ouders als “ouderwets” klasseren.
Erger is het als wij dingen verbieden, die we als volwassenen zelf doen. Een jongere krijgt er van langs omdat hij in het grootwarenhuis gepikt heeft. Maar hij ziet zijn vader regelmatig thuis komen met materiaal van den baas.
Dramatisch wordt het wanneer mensen meer bekommerd zijn om aanzien en goede naam dan het welzijn van kinderen. Kinderen dwingen tot abortus om de schande en de goede naam te vrijwaren.
Echte dienstbaarheid moet gedragen zijn door waarachtigheid, alleen dan zal ze goed zijn voor onze onderdanen.