# De ijver voor uw huis (2009)

- Auteur: Antoine Rubbens
- Datum: 6 maart 2009
- Liturgie: B-cyclus · Vasten · 3e zondag van de Vasten · paars
- Bron: https://preken.be/b/vasten/3/de-ijver-voor-uw-huis-2009/


De zondagen van de vasten zorgen voor verplaatsing. Jezus neemt ons mee naar Galilea en
Jeruzalem. We volgen hem in de
woestijn, we gaan met hem de berg op in Galilea, we staan met hem op het
tempelplein te Jerusalem, we beluisteren een nachtelijk gesprek in diezelfde
stad. We zijn er terug op
Palmzondag, wanneer Grieken naar hem toekomen. We volgen Jezus tijdens het Paastriduum
op weg naar Golgotha om hem als Verrezen Heer te ontmoeten in de
paastuin.

De evangelist Johannes vermeldt heel vlug dat Jezus naar
Jeruzalem trekt. Hij situeert Jezus
binnen de Joodse feesten. Bij hem
trekt Jezus drie keer op naar Jeruzalem, terwijl Jezus bij de synoptici tijdens
zijn openbaar leven slechts één keer opgaat naar Jeruzalem. Bij hen komt Jezus alleen op het einde
in de tempel. Elk van hen meldt de
spanningen die zich daar rondom Jezus voordoen. Bij Johannes treedt dit conflict al aan
het licht, van zodra Jezus een eerste maal in Jeruzalem komt. Hij plaatst het vooraan in zijn
evangelie, onmiddellijk na het eerste teken van Jezus in Cana, dat zo beloftevol
eindigde (Jo. 2,12). De sfeer slaat
vlug om. Johannes vervroegt wat
wellicht maar later komt. Het uur
waarover Jezus in Cana sprak, wordt al ingevuld. Zijn einde, dood en verheerlijking is al
aan de gezichtseinder, wanneer hij in de tempel
optreedt.

De tempel is een vast gegeven in de bijbelse
geschiedenis. Het is de ruimte waar
God woont en waar mensen samenkomen.
Wanneer David zijn voornemen bekend maakt om een tempel te bouwen, is de
profeet Nathan terughoudend. Hij
zegt aan David dat Jahwe niet voor een stenen gebouw kiest. Het plan van David ligt hem niet. God wil een andere lijn. Hij wil langs mensen bij mensen wonen
(ZJ. 540).

Salomo bouwt dan toch een tempel. Die krijgt een grote rol in het
religieuze en politieke leven. Hij
versterkt de eenheid onder de stammen.
Politieke macht en religieuze macht ondersteunen
elkaar.

De tempel waarin Jezus binnenkomt, is door Herodes
herbouwd. Het is de derde tempel.
 Rond de tempel was veel
bedrijvigheid. Het offergeld moest
omgewisseld, want de tempelbelasting was een vaste Joodse munt. Er kon maar met één bepaalde soort
geldstuk worden betaald. Er moesten
offers gebracht. Lammeren en duiven
moesten toch ergens worden gekocht.
De handelaars rondom de tempel, ze duiken altijd op. Veel mensen leven van de tempel en het
altaar. Jezus heeft eerbied voor de
tempel en hij betaalt zijn tempelbelasting. Maar hij is eveneens kritisch. Al dat gedoe er rond stoort hem. Hij neemt de kritiek van de profeten over
tegen de offers. God vraagt geen
offers van dieren, maar hij wenst een zuiver hart van wie naar de tempel
opgaat. Dit is de eerste
bewegingreden in het optreden van Jezus.
Jezus houdt van de tempel en wenst dat deze mag zijn wat hij moet zijn:
een plaats van gebed. Met kracht en
veel impulsiviteit onderstreept hij zijn woorden. Zijn optreden is niet zo vreedzaam, een
man met de karwats. De ijver voor
Gods huis zal ons begeleiden opdat tempels en kerken plaatsen van gebed zouden
zijn.

Maar er is meer aan de gang. Jezus doet een uitspraak waarmee hij de
waarde van de stenen tempel relativeert.
Hij acht hem niet noodzakelijk.
De tempel is niet onmisbaar.
Israël heeft tijdens de ballingschap een uitzuivering meegemaakt. Het heeft veel moeten inleveren. Tempel en koningschap werden van hen
weggenomen. Zo groeide een
verinnerlijking in de godsdienstzin.
Jezus voorziet dat de tempel kan en zal afgebroken worden. Jezus mikt niet op stenen. Alles wat wij opbouwen kan afgebroken
worden. De tempel werd door de
Romeinen verwoest in het jaar 70.
Oorlogen hebben veel waardevols in kerken en moskeeën vernietigd. Terroristen dreigen met de verwoesting
van religieuze gebouwen. De
verminderde kerkpraktijk leidt tot sluiting van kerken en doet zoeken naar een
herbestemming. In de Duitse
diaspora, in Nederland, bij ons hebben mensen in twee generaties kerken zien
bouwen en afbreken. De
dominicanenkerk in Maastricht was een tijd fietsenstalling en is nu een grote
boekenwinkel. Internet legt contact
met een virtuele kerk, de mailkerk, een ‘echurch', kerk zonder gebouwen.

Jezus spreekt van afbreken en terugopbouwen. Hij wijst op zijn sterven en verrijzen
en zegt dat hij de nieuwe levende tempel is. "*Hij heeft zichzelf vereenzelvigd met
de tempel door zichzelf als de definitieve woning van God onder de mensen voor
te stellen*." (KKK 586). Hij
kondigt aan, dat wij overal de Vader kunnen aanbidden (Joh. 4,21).

Naderhand hebben zijn leerlingen begrepen dat Jezus
gesproken had over zijn dood en verrijzenis. De herinnering aan zijn woorden werd een
bouwsteen voor hun geloof.
Herinneren verloopt over twee tijden. Elementen uit het verleden herleven en
worden in het heden geduid. Wat
niet werd opgenomen, kan niet worden boven gehaald. Wat je nooit zag of hoorde, kan je jou
niet herinneren. Herinneren helpt
om samenhang te ontdekken. "*De
opstanding maakt een herinnering los.
En de herinnering bij de opstanding geeft betekenis aan woorden die ze
eerder niet begrepen hadden en die nu weer in samenhang met heel de Schrift
komen te staan. Het Evangelie
probeert te laten zien dat Gods Woord, de Logos, verbonden is met de feitelijke
gebeurtenissen*" (J. Ratzinger, Jezusboek, p.
222).

De Schrift helpt om ons in het heden te oriënteren en
thuis te komen bij Jezus, de levende Tempel.

