Zo lief heeft God de wereld gehad (2009)

×

Waarschuwing

JUser: :_load: Kan gebruiker met ID: 594 niet laden

Welkom

Heerlijke vruchten vullen de cirkel van de veertigdagentijd. Zij staan symbool voor vruchtbaarheid, resultaat van respectvolle omgang met de schepping. Ze staan ook symbool voor de sterke vrouwen en mannen die in deze Broederlijk Delen-campagne centraal staan. De omhalingen van iedere vastenzondag zijn hier bedoeld voor Broederlijk Delen, maar vandaag doen wij een extra oproep tot mildheid. Met licht en wierook willen we ook vandaag een licht- en zuiveringsritueel doen, zoals dat gebruikelijk is bij de Indiase Nationale Beweging van Dienstpersoneel waar Zr. Jeanne Devos de bezielster van is. Iedereen ademt de wierook - teken van verbondenheid - in, niemand wordt uitgesloten. De kaarsjes geven licht en nemen de duisternis van ons weg: de negatieve ervaringen, de lelijke dingen die we horen en zeggen en zo dragen we het licht uit naar de anderen toe.

Inleiding op de lezingen.

Omdat Israël nagelaten heeft om tijdens de sabbatjaren het land te laten rusten, doet God door ballingschap het land braak liggen. In het evangelie horen we dan Jezus die zijn kruisiging voorspelt als iets noodzakelijks of onoverkomelijk. De tussenzang gaat verder op de motivatie daarvoor: "zo lief heeft God de wereld gehad..."

Homilie

Broeders en Zusters,

De lezingen van de drie laatste zondagen geven een evolutie in de heilsgeschiedenis weer. Na het offer van Abraham krijgen we de richtlijnen te horen die God ons geeft. Vandaag zijn we weer een stuk verder en krijgen de Joden een straf voor het aftasten en overschrijden van die grenzen. De profane/wereldse geschiedenis van Israël kun je niet los zien van de religieuze geschiedenis van het volk. Zelfs zaken die op het eerste zicht heel profaan zijn: namelijk de overwinning en deportatie door de Babyloniërs wordt religieus ingekleurd, door het een straf van God te noemen. Geschiedenis en mythevorming gaan in alle culturen hand in hand. En iedere tijd vindt een manier om te denken over God, gerijpt door de tijd en de evolutie, maar beperkt door de begrenzing van ons denken.

Een andere evolutie vind ik ook opmerkelijk. Hoe verder we in de heilsgeschiedenis van het Oude Testament vorderen hoe minder persoonlijk het contact tussen God en de mensen wordt. Tegen Abraham spreekt God, ook tot Mozes, maar het contact tussen het volk en JHWH gebeurt via tussenpersonen, de profeten. Zelfs de Tien Geboden, bedoeld om God en mens dichter bij elkaar te brengen, scheppen een afstand. Het is pas met Jezus dat we die afstand kunnen overbruggen.

Het heeft mij ertoe gebracht om anders tegenover die heilsgeschiedenis te gaan staan. U hebt waarschijnlijk ook wel ooit de opmerking gehoord dat de God in het Oude Testament de God van oorlogen en straf is en de God in het Nieuwe Testament die van liefde. Ik ben het daar niet mee eens. Er staan evenveel voorbeelden van liefdevolle uitspraken in het Oude Testament: "Hij had medelijden met zijn volk en met zijn woning" als uitspraken in het Nieuwe Testament die mij even doen slikken "wie niet gelooft is al geoordeeld". De God van de Bijbel is overal dezelfde, maar misschien is ook Hij door de tijd heen wat veranderd. Zijn relatie met de mensen heeft ook zijn manier met omgaan met hen gekleurd. Doorheen de heilsgeschiedenis heeft God naar manieren gezocht om de mensen dichter bij Hem te brengen, want dat is zijn betrachting, de ene keer al met meer succes dan de andere keer. De tien geboden waren een sublieme vondst waar wij nu nog altijd kunnen van leven. Maar, het was niet genoeg! Op een bepaald moment heeft Hij dan beslist: zo kan het niet verder. Ik moet mijn enige zoon sturen voor het te laat is. Ik moet Hem laten uitleggen hoe Ik echt ben.
God is geen onbewogen beweger wie het allemaal niet kan schelen hoe het met ons gaat. God heeft ook geen voorbedacht plan waar nu al uur en dag is bepaald wanneer (en in welke volgorde) het einde van de wereld is neergeschreven. Wie dat gelooft, gelooft niet in de vrije wil van de mens. Een vrije wil die er kennelijk voor zorgt dat de uitgetekende plannen van God niet altijd lopen zoals verwacht. Dat God zo dicht bij ons staat is juist doordat ook zijn plannen niet altijd lopen zoals verwacht. Onze tegenslag is zijn tegenslag. Onze woede voor onrecht is ook zijn woede, want zo had Hij het niet bedacht, zo had hij het niet gewild. Misschien stelt u zich nu de vraag: "als God zijn plannen aanpast naargelang hoe het met mens en wereld gaat, waarom grijpt hij dan nu nog niet in?" Ik moet u het antwoord schuldig blijven, mijn denken is te beperkt, ik kan slechts gissen. Misschien heeft God medelijden met ons, misschien ziet Hij hoopvolle tekens die wij (nog) niet zien. Misschien is zijn geloof veel groter dan het onze. Amen.