# Zwijg stil (2009)

- Auteur: Antoine Rubbens
- Datum: 23 januari 2009
- Liturgie: B-cyclus · Tijd door het jaar · 4e zondag · groen
- Bron: https://preken.be/b/door-het-jaar/4/zwijg-stil-2009/


Zeg maar dat ze erover moeten zwijgen en ze zullen het
zeker voortvertellen. Bij Marcus
hoor je Jezus herhaaldelijk zeggen dat wie weet wie hij is en merkt wat hij aan
goeds verricht, er moet over zwijgen. Marcus hanteert in zijn evangelie een
schema, gekend als ‘het Messiasgeheimnis'.
Het mocht niet geweten zijn dat Jezus de Messias was. Of is het Jezus zelf die opkwam voor die
terughoudendheid?

Marcus zegt nochtans in zijn proloog aan zijn lezers wie
Jezus is. Maar als hij dan zijn
verhalen groepeert en verbindt, laat hij opmerken dat Jezus zijn identiteit niet
prijsgeeft. "Ga maar met mij mee -
schijnt Jezus te zeggen - en je zal het geleidelijk ontdekken. Je gaat iemand vinden anders dan je
verwacht. Je komt bij het kruis en
daar zal je samen met de honderdman belijden wie ik
ben.

Al wou Jezus niet dat zij hem de titel Messias toekenden,
dan kon hij toch niet beletten dat mensen onder de indruk kwamen van wie hij was
en is.

Jezus gaat met zijn leerlingen, kort voordien door hem
geroepen, naar de synagoge van Kafarnaüm.
Jezus werkt niet los van zijn Joodse wortels. Hij gaat met hen naar een voorname
plaats waar Joodse mannen op sabbat komen voor de eredienst. Jezus mag er optreden als leraar. Elke volwassen Jood krijgt na zijn
‘*Bar Mitswa'* daartoe de bevoegdheid. Vanaf 13 jaar is hij religieus
meerderjarig. Hij is van dan af
‘zoon van de wet'.

Het valt de toehoorders van Jezus onmiddellijk op dat hij
met gezag, met volmacht optreedt.
Je krijgt geen tweede keer de kans een eerste goede indruk te maken. Voor Jezus was zijn eerste beurt al heel
goed. Hij trad er op als man met
gezag.

Wie heeft gezag?
Niet degene die veel macht heeft. Niet degene die met veel lawaai
roept "wie heeft het hier voor het zeggen?"

Wie gezag heeft, wordt daarom niet altijd beluisterd en
gevolgd. Hans Küng wijdt in het
tweede deel van zijn mémoires interessante bladzijden aan de
studentencontestatie van 1968, die hij in Tübingen evenals zijn collega
Ratzinger heeft meegemaakt en ondervonden.
Ze beoordelen die contestatie elk op hun eigen manier. Ze heeft de verdere visie van Jozef
Ratzinger, paus Benedictus over de moderne tijd beïnvloed (H. Küng, *Het Einde
van het rode decennium* in H. Küng *Omstreden waarheid*, Ten Have, p.
175-179).

Er kan verzet zijn tegen
wie echte autoriteit uitstraalt. Waar zit de reden van deze
weerstand?

In de synagoog van Kafarnaüm was er aanvankelijk een
grote openheid voor Jezus en zijn gezagvol optreden.

In het milieu van de Farizeeën waren twee vormen van
gezag. "*Dit van de
schriftgeleerden en dat van de profeten.
Het eerste wordt overgeleverd van meester op leerling, en iedere meester
staat zelf in relatie tot een meester zodat iedereen over generaties in een
geweldige stamboom geplaatst is.
Klim je terug langs die ladder, dan kom je uit bij Ezra, de priesters en
schriftgeleerden. Deze staat zelf
weer in een keten van overleveringen die tot Mozes en de Sinaï opklimmem. Wat de meesters dus vandaag
onderrichten, komt overeen met wat Mozes op de Sinaï mocht horen. Zo werkt het gezag ‘volgens de
schriftgeleerden'. Jezus nu hoort
niet bij die overlevering. Zijn
gezag is profetisch van aard; het komt rechtstreeks uit den hoge; Marcus liet het ook zien bij de doop met
het openscheuren van de hemel en de neerdalende Geest (Mc 1,10). Het profetische gezag is als dat van
Mozes, rechtstreeks en juist niet bemiddeld door een lange keten van
meesters*" (Benoît Standaert, *De Jezusruimte*, Lannoo, p.
151)

Had die onreine geest dit gevat? In de synagoge manifesteert zich een
diep verzet, nog niet van mensen.
Het wordt toegeschreven aan een onreine geest. Zonder in dualisme te vervallen wijst
Marcus op een dieper strijd. De
tegenstander weet wie de Messias is, wie Jezus is, maar weigert hem te
erkennen. Het genezingsverhaal zegt
dat Jezus niet enkel met zijn woord en uitleg, maar eveneens metterdaad de
tegenstander overwint en het boze verdrijft. Het is een tweede trek van Jezus, die
Marcus onderstreept. Jezus heeft
gezag over het kwaad. Hij is de
sterkere. Het was een riem onder
het hart van de toehoorders van Marcus, die in Jeruzalem moeilijke tijden
meemaken. Het is een bemoediging
voor christenen van nu, die ook de invloed voelen van veel krachten en
machten. Deze beletten ons vrij te
zijn. We kunnen een litanie
opstellen met de vele dingen, waarvan wij willen bevrijd
worden.

Het geloof dat Jezus de sterkere is, mag niet leiden tot
roekeloosheid. Een zieke, die
gelovig is, misprijst niet de hulp van de geneeskunde. Godsvertrouwen ontslaat ons niet van
waakzaam te zijn en op onze hoede voor inbrekers en gevaren.

Met Marcus blijft een gelovige Jezus danken omwille van
zijn gezagvolle boodschap en omwille van zijn macht op de
boze.

Heer, dit vertrouwen mag ik niet verzwijgen. Geef mij daartoe de
moed.

