Evangelieprikje 2014

Hebt u ook al eens zo’n zalige gevoel meegemaakt, dat je denkt “dat is het, zo zou het leven altijd moeten zijn”. Ik heb dat al gehad op vakantie: geen zorgen, geen stress, lekker eten en drinken, tof gezelschap en een zonnetje dat alle grijze muizenissen verjaagt. Hoe meer stress en zorgen ik had voor ik vertrok, hoe zaliger het gevoel er even te kunnen aan ontsnappen. Als je je vakantie op zo’n manier kan en mag beleven, dan is dat zeker een vakantie waarin de batterijen kunnen opgeladen worden voor de tijd die voor de boeg staat. Het is zo’n zalig gevoel dat we ergens verlangen – ook al beseffen we dat dit realistisch gezien niet kan – voor altijd te kunnen vasthouden. Dat zalig gevoel even vasthouden lukt ons even in de vorm van herinnering als het leven ons eens wat minder goedgezind is. Dan hebben we nood aan zo’n topmomenten om ons er door te slaan. Zo’n zalig topmoment mogen drie leerlingen van Jezus vandaag beleven: letterlijk want het gebeurt boven op een berg; figuurlijk want het is een ervaring waar ze later kracht zullen uit putten om Jezus’ lijden beter te begrijpen.

Zo’n oplaadmoment hebben de leerlingen op dat moment nodig, want Jezus heeft hen net verteld dat lijden en zelfs dood Zijn deel zullen zijn.  Het moet een enorme teleurstelling voor hen geweest zijn te horen dat die man van wie ze dachten dat Hij de langverwachte Messias is, toch ook maar een mens is die lijden en dood moet ondergaan en die zelfs niet zal proberen er zich tegen te verzetten. Was Jezus dan  niet de Gezalfde die zij verwachtten en die het grote Koninkrijk van David zou herstellen? Hadden ze in Hem de man niet gezien die alles ging veranderen? Was Hij het niet die hen zou bevrijden van de Romeinen? Ze hoorden wel wat Jezus aankondigde over lijden en dood, maar ze begrepen het niet. In het tafereel dat de evangelist Matteüs ons vandaag schildert, zijn er grote namen als Mozes en Elia nodig om de leerlingen tot inzicht te brengen. Mozes staat hier symbool voor de Wet, de belangrijke geboden die het leven van de gelovige jood richting geven. Elia staat dan weer symbool voor de profeten, mannen en vrouwen die vaak op risico van eigen leven, Gods boodschap proberen te laten weerklinken. Het zijn deze twee belangrijke mannen die ons en ook de leerlingen van toen de gebeurtenissen die Jezus staan te wachten op een andere manier doen lezen. Zij bieden ons als het ware een andere bril aan om hetgeen er te gebeuren staat te lezen, ze bieden ons Gods bril aan om het leven te lezen. Lezen mag je hier dan eigenlijk letterlijk begrijpen als dingen samenvoegen, zoals het aren lezen. Als ze luisteren naar de Wet en de Profeten, als ze Mozes en Elia herlezen, zullen ze horen dat de Messias die zij voorspellen anders is dan de Messias waar zij op hoopten. Het was een Messias waar ze zo op hoopten, dat ze hun wensen als realiteit gaan zien zijn. Dit schilderachtig tafereel op de berg stelt het beeld dat de leerlingen van de Messias hadden in vraag, meer nog, het zal dit beeld grondig corrigeren. Dit evangelie is dan ook de uitgelezen tekst om ons beeld van de Messias eens kritisch te onderzoeken en ook eens te confronteren met de Wet en de Profeten.

Welke Messias willen we? Een Messias die Gods rijk vestigt, desnoods met geweld, een soort christelijke Jihad die alle moslims buiten kuist? Vinden we dat christenen te soft geworden zijn en dat we meer onze spreekwoordelijke tanden moeten laten zien? Wordt het geen tijd dat we onze vijand proberen te bestrijden in plaats van te proberen ze lief te hebben? Welke Messias willen we? Een Messias die meehuilt met de machthebbers als wolven in de nacht? Of een Messias die zich kritisch durft opstellen, soms tegen de grondstroom van de samenleving in? Welke Messias willen we ? Het is een vraag die we ook vandaag nog moeten beantwoorden. In ons zoeken naar een antwoord is het niet slecht ons ook hier weer te laten leiden door wat de Bijbel ons aanbiedt over de Messias. Zij bieden ons geen beeld aan van een Messias-overwinnaar, overheerser maar wel een Messias als een lijdende dienaar. Geen christelijke Jihad in de evangelies, wel de uitnodiging om groot te worden door te dienen, geweld te beantwoorden met liefde. Eens we er in slagen een juist Messiasbeeld en bij uitbreiding een juist godsbeeld te ontdekken, zullen we godsdienst en geloof ook anders gaan bekijken.  Alleen als je de gebeurtenissen en woorden uit Jezus’ leven vanuit Wet en de Profeten leest, laat je Hem helemaal schitteren. Ons eigen beeld kan de echte Jezus soms wel eens verduisteren, we komen allemaal wel eens in de verleiding een Jezus te scheppen zoals wij Hem zouden willen.  De Bijbel kan ons helpen dat beeld wat te corrigeren en Jezus te laten schitteren zoals Hij is, zoals God Hem bedoeld heeft. Als je die Jezus je leven laat binnenwandelen, dan ga je ook je eigen leven anders bekijken.       

Het zalige gevoel als je mag ontdekken dat onze God in eerste instantie een God van liefde is, van vergeving, … zou je in de verleiding kunnen brengen je af te sluiten van de wereld en alleen nog bij Hem te vertoeven. We vinden dat helaas in alle tijden bij enkele gelovigen terug: gelovigen die de wereld slecht vinden en zich daarom terugtrekken in een leven van gebed. Ik ben de laatste om commentaar te geven op mensen die zich terugtrekken uit het harde leven, ik heb er heel veel respect voor. Ik hoop alleen dat het niet is om te ontsnappen aan die wrede wereld, die verdorven, slechte wereld.  Want hoe zalig het gevoel ook moge zijn door God bemind te worden, we moeten het ook een stukje loslaten, in ons hart bewaren en terugkeren naar de realiteit. Daar is het dat we die schitterende Jezus die in ons hart wil verblijven, moeten laten schitteren. Terug de berg af …