# 1e zondag in de veertigdagentijd A (1999)

- Auteur: Paul van der Harst
- Datum: 19 februari 1999
- Liturgie: A-cyclus · Vasten · 1e zondag van de Vasten · paars
- Bron: https://preken.be/a/vasten/1/1e-zondag-in-de-veertigdagentijd-a-1999/


Wat is er nou op tegen om voor je eten te zorgen
als je bijna sterft van de honger. Wat is er nu op tegen om te stunten
als je aandacht wil vragen voor je zaak. Wat is er nu op tegen de
macht naar je toe te trekken als je daarmee de dingen kunt verwezenlijken
die je al zo lang najaagt.

Lieve mensen van God. Jezus staat aan het begin
van zijn verhaal met zijn volk. Hij heeft net de doop ondergaan.
De doop door het water, de doop door de profeet Johannes. En toen
hij door dat water ging was het weer even of het volk door de rode
zee ging. Door de doop, door het water werd Jezus een met zijn volk,
op de vlucht voor de Farao's van deze wereld, een met zijn volk, het door
God geredde en geleide volk. Een volk dat geen gemakkelijke weg gaat. Uit
de slavernij weg trekken, uit de verslaving je losrukken, dat kost
je de grootste moeite. Om vrij te leven moet je de vleespotten achter
je laten en solidair leven, veertig jaren lang in de woestenij. Door
de doop verbindt Jezus zich met de profeet Johannes aan die tocht.
En daarom is hij nu in de woestijn. Veertig dagen en veertig nachten,
net als het volk. En net als zijn volk komt Jezus voor de vraag te
staan welke weg hij zal gaan. Zal hij de weg gaan van zijn eigen
plannen, de weg gaan van het eigen inzicht, de weg van de berekening of
zal hij de weg gaan helemaal als kind van God. Als een kind dat zijn
ouders vertrouwt, als een kind dat de hand van zijn moeder vasthoudt, als
een kind dat op de schoot van zijn vader kruipt. Een kind vol vertrouwen,
een kind vol geloof, hoop en liefde, een kind dat weet dat uiteindelijk
de Barmhartige ons niet in de steek laat, ook al zit alles tegen.
Een kind dat luistert naar de goddelijke stem.

Maar in het verhaal hoort Jezus ook een andere
stem. De stem van de tegenstrever. De stem die zegt dat je voor je
zelf op moet komen, omdat niemand anders dat voor je doet. De stem
die zegt dat je alleen op de wereld bent en dat het doel de middelen
heiligt. De tegenstrever, de satan die zo verdraaid goed weet wat mensen
graag willen. Mensen willen 'altijd prijs', koste wat kost. Ze zijn
net als water, ze gaan de gemakkelijkste weg, ze vertrouwen op de grootste
mond, de gladde praat en de spierballen. De satan weet dat en hij grijpt
Jezus er mee aan. Is hij een kind van God, Gods zoon of is hij een mens
die zichzelf wil redden. Wordt hij de redder van de armen of wordt hij
de redder van zichzelf. Stelt hij zijn leven in dienst van de ander,
of staat hij zelf centraal. In de tijd van het lijden zullen we de omstanders
bij het kruis hem daarom horen bespotten en zij zullen net als de satan
in de woestijn naar hem roepen, Red jezelf, als je Gods Zoon bent, kom
dan van dat kruis af. En de schriftgeleerden en oudsten zeiden toen
ook spottend: 'Anderen heeft hij gered, maar zichzelf kan Hij niet redden.
Hij stelt vertrouwen in God; laat die hem bevrijden, als hij van
hem houdt (mt. 27 40 ev).

Jezus gaat de woestijn van het mensenleven en
van het lijden om gerechtigheid helemaal door. Hij graait niet naar het
brood, corrumpeert niet met goedkope truuks en verschuilt zich niet
in de macht. Hij is een naakte en deemoedige zoon van God. De satan,
de tegenstrever ziet dat in. Tegen deze mens kan hij niet op.

Maar, de tegenstrever houdt zich niet stil. Hij
probeert het nu met mij, met u, met ons. Hij fluistert: waarom zou
je danken voor je eten, je hebt er toch zelf voor gewerkt; waarom
zou je delen, neem het er goed van, de rest zorgt ook voor zichzelf; man
gebruik je ellebogen, anders kom je nog achterop bij die lummel die
niet deugt; slijm toch wat, pak ze in, maak gebruik van een ander, iedereen
doet dat toch. Loop toch voorbij aan de nood van een ander, het is jouw
schuld toch niet.

In de woestijn van het leven, als we helemaal
op onszelf zijn teruggeworpen, dan komt de twijfel en is het de vraag:
met wie gaan we verder: met de duivel naar de vleespotten of met de Barmhartige
naar het land van de belofte.

Omdat wij twijfelende mensen zijn is het goed
dat we hier in het huis van God door de MOV-groep in de vastentijd herrinnerd
worden aan wat er in de wereld gaande is. Het is goed dat we hier
in staat gesteld worden iets te horen van de strijd van andere mensen.
Het is goed dat door de aktie voor recht van Indianen de stem van
de tegenstrever uit ons hoofd wordt verjaagd.

Wij zijn vandaag hier bijeen om ons te herinneren
dat het niet gaat om het redden van onszelf maar dat we als volgelingen
van Jezus anderen mogen helpen redden. Zoals nu de oorsponkelijke
bewoners van Brazilië, de indianen. Mensen die eeuwenlang zijn weggeduwd
van hun eigen woonplaats, weggeduwd van hun eigen taal, weggeduwd
van hun eigen naam. Indianen die nu eindelijk de laatste tien jaar wettelijk
het recht beginnen te krijgen om hun woongronden te bezitten. Eindelijk
hun kinderen in hun eigen taal mogen onderwijzen. Die eindelijk kunnen
werken aan de organisatie van hun volken. In deze parochie gaan we deze
vastentijd niet aan deze mensen voorbij. We staan samen sterk tegen de
stroom van egoïsme in. We staan dwars op de verleidingen van een al
te gemakkelijk leventje.

En we bidden, leidt ons niet in bekoring maar
verlos ons van de tegenstrever en laat onze inzet voor kleingehouden mensen
vol overgave zijn, vasthoudend en tot eer van de Barmhartige God die we
leerden kennen door Jezus in de woestijn, zijn zoon. Amen.

