In de gezinsgroep kreeg de tekstuitleg echter weerstand en werd als onrealistisch van tafel geschoven. Gemakkelijk spreken als je, zoals Jezus, leeft in een zonnig land en omgeven door dames die voor jou zorgen.
Daarbij let eens op die mussen. Zij zijn zo fel uitgedund. Ze zijn bijna verdwenen, vaak als prooi van roofdieren en van mensen. Heeft Gods voorzienigheid toen gestaakt en gefaald?
Ja, het is een goede tekst voor wie een loflied brengt aan de luiheid. Toch zijn we verkeerd als we menen dat de arbeid in dit evangelieverhaal werd verwaarloosd. Als Gods zorg uitgaat naar vogels en bloemen, die niet moeten werken, dan onttrekt hij deze zeker niet aan de eenvoudige man in Galilea, die werkt op het land en die op God vertrouwt.
Kijken naar de vogels, daarvoor moet je het hoofd naar boven richten; kijken naar de bloemen, daarvoor moet je het buigen. Een heel goede raad: "Kijk maar eens om je heen." Star niet altijd op hetzelfde. Relativeer.
Toch legt Matteüs niet allereerst een lijstje aan van raadgevingen, noch schrijft hij een handleiding over wellness. Hij denkt vooral aan rondtrekkende zendelingen in dienst van het evangelie. Deze leven vanuit een groot Godsvertrouwen en durven daardoor veel (alles) loslaten. Hij beklemtoont het vertrouwen in de leiding van God voor wie opkomt voor de gerechtigheid van God. Matteüs wil in zijn gemeente van Syrië zulke houding inprenten. Zij gaat immers terug naar de levenswijze van Jezus. In zijn tekst hoor je Jezus zelf aan het woord, wanneer hij zich in Galilea richt tot eenvoudige mensen met weinig bezit.
Jezus stelt wie hem wil volgen voor een veeleisende keuze. De zogezegde vakantietekst volgt op vers 6,24 en houdt ermee verband: "Niemand kan twee heren dienen: hij zal de eerste haten en de tweede liefhebben, of hij zal juist toegewijd zijn aan de ene en de andere verachten. Jullie kunnen niet God dienen én de mammon." Op dit vers volgt onmiddellijk: "Daarom zeg ik jullie: maak je geen zorgen over jezelf en over wat je zult eten of drinken."
Deze uitspraak is heel radicaal. Ze wordt toegejuicht door wie de gevolgen ziet van een alles overrompeld kapitalisme en van een economie van steeds maar meer groei. Wie veel heeft, wil steeds meer.
De uitspraak wordt echter betwist door wie opkomen voor de wetmatigheid van de economie. Jezus veroordeelt volgens hen niet het geld en het bezit op zich, maar de hang ernaar. Er is zoveel dat ons in de greep houdt en belet voor God te kiezen.
Zo gaat het met radicale teksten. We zwakken ze af. Een aantal christenen hebben getracht en proberen nog altijd de bergrede (bijna) letterlijk te beleven. Het aantal christenen dat haar liefst temt en tempert is veel groter. U. Luz noemt dit de "Domestikation" van de Bergrede. Mogen wij deze afzwakken zodat wij haar burgerlijk kunnen beleven?
De Deen Sören Kierkegaard (1813-1855) heeft in zijn tijd nogal aan de kerkelijke boom geschud. Hij had harde woorden voor een studiegenoot en theologische tegenstander, die nadien bisschop werd: "Een modern geestelijke. Dat is ‘n flinke, behendige, kwieke man, die heel gemakkelijk, in een mooi verzorgde taal, goed gekleed, een beetje christendom aanbrengt, maar zo gemakkelijk, zo gemakkelijk mogelijk. In het Nieuwe Testament is het christendom de diepste wonde, die men een mens kan toebrengen, volgens de meest wrede maatstaf er op berekend om met alles in botsing te komen. Nu wordt een geestelijke zo geperfectioneerd in het aanbrengen van het christendom, dat het niets meer te betekenen heeft.
Met enig ongemak herlezen we de tekst uit het jaar 1854. We liggen de oproep niet helemaal naast ons neer. Wij durven de Heer biddend vragen dat wij het tijdelijke zo mogen gebruiken, dat wij geen schade lijden aan onze ziel. Heer, geef dat wij doorheen onze taken komen bij onze diepste kern. Geef dat wij de smaak voor het hemelse niet verliezen.
Wellicht zal hij onze bede aanhoren, zo we er dag aan dag voor zorgen dat Hij de eerste en de enige is en blijft , die wij zoeken en willen dienen. Hij beantwoordt ons gebed door ons opnieuw te zeggen: "Zoek liever eerst het koninkrijk van God en zijn gerechtigheid, dan zullen al die andere dingen je erbij gegeven worden" (Mt. 6,33).