Zeventig maal zeven maal

×

Waarschuwing

JUser: :_load: Kan gebruiker met ID: 233 niet laden
Vergeving vragen en vergeving geven. Er zijn mensen die daar ontzettend veel moeite mee hebben. Wij hebben het al zo lastig om oprecht onze excuses aan te bieden als wij uit verstrooidheid iemand niet hebben gegroet. Een mens ziet niet graag zijn falen onder ogen en hij is op zijn minst onhandig in zijn omgang met het falen van de ander. Dat weten wij.

Nu, eerlijk gezegd, met een vergiffenis die goedkoop en zelfs gra¬tis verkrijgbaar is, komen wij ook niet ver. In feite zeggen we daarmee dat het kwade ook goedkoop is. Zo zijn we vaak bereid om voor alles een psychologische verklaring te zoeken en te aanvaarden. Wij zeggen dan dat zelfs de grofste misdadiger wel ergens' goed zal zijn. Tot onze wagen wordt gestolen, tot ons kind wordt mishandeld. Dan roepen we tot de hele samenleving: beschuldigde, sta op. Dan is het kwaad wél erg, dan zijn er plots wél misdadige mensen. Zo heel logisch zijn we niet met betrekking tot het fenomeen van het kwade.

Pas als wij de logica van het kwade juist erkennen, kunnen wij ook iets zeggen over de logica van de vergiffenis. De joodse traditie kan ons op dat punt iets leren. Volgens haar zijn enkele opdrachten heilig: werken aan gerechtigheid en vrede, zorg dragen voor weduwen en wezen en armen. Daar bewust slordig mee omgaan, is volgens de joden onvergefelijk. Hier heeft de mens niet gedaan wat hij behoorde te doen. God is dan niet zo kritiekloos dat Hij achter de rug van het slachtoffer de misdadiger amnestie verleent. Het slachtoffer zou dan twee keerde dupe zijn. Eerst vanwege de mens en een tweede keer vanwege een verkeerd barmhartige God. Dan is de logica helemaal zoek. Welnu, die logica is niet zoek. De profeet zal zeggen dat er pas sprake kan zijn van vergeving indien de zondaar zich bekeert. Zo staat het er telkens opnieuw. Een louter inwendig berouw is niet genoeg. Gerechtigheid moet geschieden.

Vandaag zegt Matteüs dat wij moeten vergeven zeventig maal zeven maal. Als de zondaar zich zeventig maal zeven maal bekeert, moeten wij hem even zoveel keren de kans geven. Anders staan wij toe dat het kwaad het laatste woord krijgt. Dan wordt het kwaad nooit overwonnen. Dat gebeurt pas als het kwaad in de vergeving zijn meester erkent.

In de bijbel staat iets wat heel sterk is. Daar is er sprake van het bloed van Abel dat moet gewroken worden tot in het zevende geslacht. Daarover gaat het. Dit wraakwoord verdient een drastisch correctief, want anders krijgt de gerechtigheid nooit meer een kans als het kwaad eenmaal is geschied. Het blijft duren zeven generaties lang. Alleen de vergeving brengt deze tredmolen tot stilstand.

Het evangelie bericht daarover. Omdat de dienaar met een reuzengrote schuld erom smeekte, werd hem vergiffenis geschonken. Omdat hij erom smeekte en omdat hij alles goed wilde maken. Vergiffenis wordt gegeven als erom gevraagd wordt. Almaar vergiffenis willen geven terwijl de ander triomfantelijk zijn duivelse werk verder zet, dat is ongehoord. Dat maakt ons eventueel nodeloos belachelijk en scrupuleus. De harteloosheid wordt pas weggenomen door hartelijkheid indien de harteloosheid wil ophouden.

Voor die overwinning willen wij zeventig maal zeven maal ons aanbod doen.