# De duivelsbrug (2008)

- Auteur: Ambro Bakker s.m.a.
- Datum: 30 augustus 2008
- Liturgie: A-cyclus · Tijd door het jaar · 22e zondag · groen
- Bron: https://preken.be/a/door-het-jaar/22/de-duivelsbrug-2008/


In de vakantie ben ik door het Zwitserse Altdorff gereden, de plaats
waar de legende van Wilhelm Tell levend wordt gehouden. U kent het
verhaal ongetwijfeld van de man die gedwongen werd een pijl te schieten
door een appel die boven op het hoofd van zijn zoon lag. Als je
Altdorff verlaat, richting Klaussenpass kom je door een grote tunnel,
die overloopt in de Teufelsbrücke, de Duivelsbrug, een ingewikkelde in
steen gemetselde brug, die hoog boven het ravijn hangt. Ik heb de
inwoners gevraagd waar de naam 'Duivelsbrug' vandaan komt. Zij
vertelden me dat een Italiaanse bouwmeester de brug niet af kreeg en op
een avond woedend uitriep: 'Laat de duivel de brug maar afmaken'. De
duivel stond direct naast hem en nam de uitdaging aan. Er was slechts
één voorwaarde aan verbonden: degene die als eerste de brug overging
was voor hem! Binnen twee dagen lag de brug er en de duivel zat
handenwrijvend aan de andere kant van de brug te wachten op zijn
slachtoffer. De bouwmeester, ook niet gek, stuurde als eerste een bok
over de brug. Wat was de duivel kwaad. Hij gooide twee grote stenen,
maar gelukkig raakten die de brug niet. De grote steenhopen kun je nu
nog in het ravijn zien liggen. De duivel droop af en nooit meer is hij
teruggeweest.

Waar kiezen we in ons leven voor? Voor de brede, op
het eerste gezicht aantrekkelijke, Duivelsbrug, of kiezen we toch voor
het smalle, vaak moeilijke slingerpad naar boven? Het probleem van de
brede en de smalle weg. Op de brede weg staat de duivel die zijn buit
binnen wil halen. Op de smalle weg begeeft Jezus zich toe. In de
woestijn probeert de duivel hem tot drie maal toe te verleiden om de
brede weg van de menselijke macht, aanzien en rijkdom over te gaan. Het
is toch heerlijk dat alle koninkrijken dan aan je voeten liggen! Maar
Jezus bezwijkt niet voor bekoringen. Hij kiest voor de smalle weg en
nodigt ons uit hetzelfde te doen.

Petrus probeert - als het
moeilijk wordt - via de Duivelsbrug - zijn roeping te ontlopen. Die
smalle weg bevalt hem niets. Jezus moet toch weten dat de snelwegen
naar het succes voor Hem open liggen! Die Petrus toch! Wat wordt-ie
vanmorgen door Jezus afgesnauwd! Jezus gaat zijn zware gang naar
Jeruzalem, hoewel Hij weet wat Hem daar te wachten staat! De
hogepriesters en schriftgeleerden zoeken naar een middel om Jezus ter
dood te brengen. Petrus probeert dat te voorkomen en neemt Hem
terzijde. Hij waarschuwt Hem voor de grote gevaren in Jeruzalem. En
Jezus snauwt hem af en zegt: "Ga weg, satan, terug!" Petrus, één van de
grootste vrienden van Jezus, wordt satan genoemd. Petrus meende het
toch goed! Zijn optreden en zelfs zijn verraad, toen hij zei: "Ik ken
die man niet" zijn toch niet te vergelijken met de Judaskus, het
verraderlijke woord in de Hof van Olijven? Tot het laatste toe spreekt
Jezus Judas aan met "vriend" en nu noemt Jezus Petrus satan.

De
verklaring voor dit harde optreden moeten we meer zoeken bij Jezus dan
bij Petrus. Petrus had niet kunnen vermoeden dat Jezus zijn kruisweg,
zijn lijdensweg, was begonnen. En had Jezus daar zelf ook niet veel
moeite mee? Hij was degene die niet veel later in de Olijfhof, met
bloed en zweet op zijn voorhoofd, bad dat deze kelk hem bespaard mocht
blijven. En de duisternis van Goede Vrijdag viel niet alleen over de
berg, maar ook over de ziel van Jezus, zodat hij uitriep: "Mijn God,
mijn God, waarom?" Juist in deze duisternis keek Petrus. Was dit de weg
van bevrijding? Zo kan Petrus zich het Rijk Gods niet voorstellen. Moet
het Rijk Gods er zo uitzien dat een onschuldige wordt vermoord? Is dat
de weg? Dat zijn Meester ten onder gaat aan leugen en listen, bedrog en
verraad? En dat zouden ze maar goed moeten vinden?

Er zijn meer
mensen geweest die de brandhaard - met gevaar voor eigen leven - hebben
opgezocht: de verpleegster Florence Nigthingale zette zich in voor de
oorlogsslachtoffers van de Krim. Ze riskeerde daarmee haar leven.
"Onzinnig" moeten haar familie en vrienden hebben gedacht. De Vlaamse
Pater Damiaan de Veuster hielp de mensen op het melaatseneiland
Molekai. Hij zocht de brandhaard op en dat kostte hem zijn leven. Hij
werd zelf melaats. "Onzinnig" moeten zijn familie en vrienden hebben
gedacht. Wie doet zoiets nu met gevaar voor eigen leven? Intussen staat
zijn standbeeld in de galerij van de nationale helden in het Capitool
van Washington D.C.!

Jezus' familie reist hem achterna om hem
weer thuis te krijgen. Zij meenden dat Hij nu te ver ging. Dat zou
slecht aflopen. Hij had ongetwijfeld zijn verstand verloren. Toch had
Jezus goed nagedacht over zijn lijdensweg. In de woestijn had de duivel
hem uitgenodigd alleen aan zichzelf te denken: neem toch de
duivelsbrug! En als Jezus aan zijn vrienden uitlegt dat hij gefolterd
zal worden en ter dood gebracht, komt Petrus tot dezelfde verleiding.
"Denk toch aan Jezelf!, Wat heeft dat nou voor zin?" Dat moeten alle
leerlingen gedacht hebben, want Petrus is de eerste onder zijns
gelijken. Zij zien niet in hoe het zó weggeven van je leven uit liefde
voor anderen ook enig nut zou kunnen hebben. Zij zien niet in dat je
door zó te leven en te sterven je weer jezelf terug kunt vinden.

Petrus
had moeten weten dat Jezus zich - ten dode toe - wilde inzetten voor
een menswaardige samenleving, vol vrijheid en leven. Jezus wilde zich
geven - met zijn lichaam en bloed. Maar zo ver was Petrus nog niet.
Petrus is nog veel te veel bezorgd om zichzelf. Die hoge prijs: daar is
Petrus nog lang niet aan toe. Jezus die hem enkele regels eerder nog
"fundament" en "rots" noemde, geeft hem nu die andere naam "satan". En
die naam dragen we allemaal, want wie van ons zet zich in tot het
uiterste, als het gaat om een menswaardige samenleving? Hoe vaak kiezen
wij niet voor de Duivelsbrug? We zijn geen haar beter dan Petrus. Het
is geen kleinigheid om Jezus concreet te volgen. Daar waar je je laat
leiden door menselijke overwegingen, begint je lijdensweg.

Ook
in het midden in het boek Jeremia (eerte lezing) is een bevlogen en
gekweld mens aan het woord. Jeremia ziet de grote ballingschap met al
haar ellende dreigend naderbij komen. Maar het volk van Jeruzalem
luistert niet en lacht hem uit. Hij wil onder zijn taak uitkomen,
wegvluchten over de Duivelsbrug. Hij voert zijn strijd. “Heer God, Gij
hebt mij verleid, ik ben bezweken… Ik kan niet tegen u op… Ik doe alle
moeite”. Het is het gebed van een wanhopige die er het liefst de brui
aan wil geven. “U hebt mij er in laten lopen!”, schreeuwt Jeremia. En
God geeft antwoord. “Hij laat het vuur branden in zijn botten”. Met
zijn rug tegen de muur, terwijl hij niets begrijpt van de weg die voor
hem ligt, keert hij terug naar roeping, weg van de Duivelsbrug. Hij is
en blijft een profeet, een gezant van God, hoewel hij het gevoel heeft
dat God hem overvraagt.

Dat gevoel van overvragen heeft Petrus
ook. Maar ook hij keert telkens terug naar Gods smalle weg. Hij is zijn
Meester gevolgd, zelfs tot op het kruis. Waar niemand meer iets van je
kan verlangen, waar alle redelijkheid voorbij is, begint je eigenlijke
weg. Eigenlijk is in ons leven één vraag echt belangrijk: ben ik nog
steeds op de goede weg of zoek ik een uitweg via de Duivelsbrug die
alleen maar leidt tot dood en ondergang? Wie in zijn leven trouw blijft
aan de zending van Jezus, aan zijn kruis, zal sterven onder de belofte
van de verrijzenis. Hij zal zijn leven niet verliezen, maar winnen. En
die leven van déze wereld schudden hun hoofd en zeggen: "wat heeft dat
nu allemaal voor zin?"

