22e zondag door het jaar C (2013)

Paus Franciscus heeft een kleinere auto aangeschaft. Hij wil niet in het pauselijk paleis wonen. Hij wil niet apart bediend worden maar eet graag in de eetzaal mee met de anderen die daar zijn. Paus Franciscus telefoneerde laatst persoonlijk met een vrouw die hem geschreven had omdat ze slachtoffer was van een verkrachting door een politieagent die nog altijd vrij rondloopt.Deze paus doet het goed in de media en bij heel veel gewone mensen. Sommigen vergelijken hem dan met de vorige paus, onze emeritus paus Benedictus en zetten die twee tegen elkaar af. Dat is niet zinvol, want iedere paus heeft een bijzondere roeping die past bij zijn talenten. De geschiedenis zal paus Benedictus herinneren als de paus die onverschrokken de dialoog aanging met de Islam, zonder een blad voor de mond te nemen. Hij zal de paus zijn van de encycliek over God die Liefde is. Hij zal de paus zijn die als eerste omwille van zijn leeftijd en verminderde krachten is afgetreden om plaats te maken voor zijn opvolger.Paus Franciscus zal op een ander manier door de geschiedenis worden herinnerd. Hoe, dat weten we pas over een aantal jaren, als hij zelf terugtreedt of overlijdt. In ieder geval zal hij herinnerd worden als de paus die de armen weer centraal stelde in de kerk, zoals ook Jezus Zelf zich steeds bekommerde om hen die in de maatschappij niet meetelden. Hij zal herinnerd worden als de paus die de Curie hervormde en minder Italiaans en minder Romeins/Vaticaans heeft gemaakt en meer een weerspiegeling van de wereldkerk. Hij zal de paus zijn die de theologie van het Tweede Vaticaans Concilie opnieuw naar de voorgrond heeft gehaald. Hij zal de paus zijn die de levensstijl heeft versoberd als een voorbeeld voor zijn opvolgers. En zo zal er meer zijn.Soberheid, echtheid, Jezus navolgen, de Geest de ruimte geven. Dat is niet alleen iets voor pausen of kloosterlingen, het is iets voor elke Christen. Daarvan is de gelijkenis van Jezus in het Evangelie vandaag een mooi voorbeeld. Jezus spreekt over een bruiloft, over het vinden van een goede plaats aan tafel. Blijkbaar was er vooraf geen tafelschikking bepaald, geen kaartjes met je naam erop, uitgekiend door de ceremoniemeester, maar een moment waarop iedereen de zaal inloopt en een goede plek zoekt. Toch is het de vraag of Jezus hier alleen spreekt over etiquette op een bruiloft.De bruiloft is bij Hem altijd symbool van de andere Bruiloft, die met een hoofdletter, de Bruiloft van God met zijn Volk, waarin Jezus de Bruidegom is. Wie zoekt naar de beste plek in Gods Koninkrijk, moet het niet zoeken in eer en aanzien, maar in nederigheid en bescheidenheid. Wie hoge ogen wil gooien in Gods Koninkrijk moet dienaar worden van allen.Wat zal dat voor maatschappij of samenleving zijn, waarin je niet je vrienden uitnodigt op de barbecue, waarin je niet probeert te netwerken en graag gezien wordt met belangrijke personen, maar waarbij je hen uitnodigt die niet in tel zijn? Het gaat Jezus niet om een liefdadigheidsbal, waarin de mensen weten dat zij uitgenodigd zijn omdat ze bij de armsten van de samenleving horen. Nee, voor Jezus is het gewoon dat zij er bij worden uitgenodigd, want Hij kijkt niet naar hen met het oog op status en bezit, met het oog op afkomst en positie, met het oog op invloed en aanzien, nee Hij heeft alleen oog voor alle genodigden, als schepsel van God, als mens, als kind van God.Paus Franciscus wil weer aandacht vragen voor die kern van Gods Koninkrijk, Wij zijn eerst mens, eerst Kind van God, en juist de mens die in de wereld niet in tel is, staat bij God hoog in aanzien, die mens moet het met minder stellen, die heeft een zwaardere klus in het leven, zo iemand wil God graag zijn barmhartigheid en liefde tonen. Hoe? Door ons, door alle mensen die de mogelijkheid hebben instrument van Gods barmhartige liefde te zijn. U en ik.Gods koninkrijk noemen we wel de omgekeerde wereld. Dat komt omdat wij gewend zijn aan de wereld die eigenlijk de omgekeerde wereld van God is. Dat wat we de erfzonde noemen is het moment of fase in de menselijke ontwikkeling, dat de mens zich meer liet bepalen door zijn overlevingsdrang dan door de liefde die de basis is van het leven en van het samenleven.Onze huidige wereld is de omgekeerde wereld, omgekeerd, afgekeerd van God en Gods bedoeling. Bekering wil zeggen dat wij ons hart weer keren naar God en elkaar, op zo'n manier dat deze wereld zich weer omkeert, naar God keert, waarin wij allen gelijk zijn in de liefde die we elkaar geven, in de zorg voor elkaar, in de vreugde die we met elkaar delen, in de zorgen waarin we elkaar dragen.Meer dan een aardige tip over hoe je op een bruiloft te gedragen, wil Jezus ons leren waar het om gaat in Gods Koninkrijk. Dat is ook de focus van onze paus Franciscus. Voor ons is het dus een gunstige tijd, we hebben iemand die wereldwijd wordt geacht en aan heel de wereld een voorbeeld geeft waarmee hij verwijst naar Christus. Voor ons is dat weer een kans tot navolging.Jezus eindigt met de woorden: “Want al wie zichzelf verheft zal vernederd
en wie zichzelf vernedert zal verheven worden.” Dat verheven worden moet je bij Jezus wel heel letterlijk nemen. Hij wordt verheven aan het kruis. Zo wordt letterlijk zichtbaar dat Hij, met zijn leven, boven alles uitsteekt. Dit is de weg die leidt naar verrijzenis. Zo keren we de wereld om: Terug naar God. Amen.