# Oud en nieuw (2008)

- Auteur: Antoine Rubbens
- Datum: 24 juli 2008
- Liturgie: A-cyclus · Tijd door het jaar · 17e zondag · groen
- Bron: https://preken.be/a/door-het-jaar/17/oud-en-nieuw-2008/


Jezus bewijst met zijn parabeltjes dat hij kan
vertellen. Hij staat daarmee in de rij
van begaafde taalvaardige personen zoals Jesaja, Jeremia, Paulus,
Mohammed. Joachim Gnilka schreef een
boek over de Bijbel en de Koran, over wat daarin verbindt en over wat ons
daarin verdeelt. Beide boeken zijn in de
wereld van het Oosten ontstaan. Dat is
te merken aan de taal en de beelden.
Mohammed ontleent meer aan het Oude Testament dan aan het Nieuwe. Hij heeft minstens één soera waarin hij een
beeld van Jezus overneemt, dit namelijk over het graan dat groeit (48, 29)**.**"*Wiemet Mohammed
zijn, worden gekenschetst als zaad dat zijn loten laat ontspruiten en dan
sterker laat worden. Dan worden zij
dikker en staan stevig op hun stengels zodat zij de zaaiers bevallen*."

Jezus heeft in zijn derde toespraak beelden gehaald
uit de akkerbouw, de keuken, de visserij en de handel. Van zijn zeven parabeltjes hebben we er nog
drie te goed. Twee hiervan gaan over een
zoektocht naar een schat en naar een kostbare parel. De schat, wat hebben we er voor over? De man die wist van de verborgen schat op het
veld, nam een geweldig risico. Hij
verkocht alles om die akker te kopen.
Wat wanneer in die periode een andere de schat zou ontdekt hebben en hem
eventueel geroofd of een hogere prijs zou geboden hebben voor de akker? Tweemaal zegt Matteüs hoeveel we moeten over
hebben voor die schat en die parel.
Alles verkopen voor die ene.

Wat is de kostbare parel? Hij kan in onszelf steken. Om hem tot waarde te brengen neem je
risico's, jij laat bepaalde richtingen staan.
Voor het tijdschrift van *Ziekenzorg* - het heette vroeger *Onder
ons* - was ik eens op interview bij Willem Vermandere, een oud student van
het Hoger Diocesaan Godsdienstinstituut in Gent. Hij had het over de kostbare in jezelf,
waarvoor je veel prijs geeft. Hij dacht
aan zijn roeping als kunstenaar, als zanger als beeldhouwer. Je hoort Willem nu en dan het volgende
zeggen: "*De man van Nazareth, zoals hij tot ons komt na 20 eeuwen, blijft me
fascineren. Wat hij allemaal verteld
heeft, die parabels en inzichten. Hoe
een mens moet leven, dat hij zijn talenten moet ontplooien, dat hij moet in
staat zijn om de kostbare parel te vinden, het rijk der hemelen. Dat die naar huis moet gaan en alles moet
verkopen om die parel te verwerven.
Zalig worden is in je leven alle ballast uit schakelen om te doen wat je
moet doen; ontdekken wie je bent, waarom je op de wereld rondloopt. Elke mens moet die parel vinden. Dat is fenomenaal wat de man 2000 jaar
geleden allemaal verteld heeft, al die wijze dingen*."

Matteüs die de parabels van Jezus weergeeft zou
Matteüs niet zijn, mocht hij niet de aandacht vestigen op de beslissende
ontmoeting met de Heer, de rechter. Dit
doet hij in het verhaal van het visnet.
Het gelijkt op dat verhaal van de oogst en de uiteindelijke schifting
van het koren en het onkruid. Voor de
Joodse vissers waren niet alle vissen goed

Jezus vraagt zijn leerlingen of ze het allemaal
verstaan. Ze zijn nogal vlug met hun
positief antwoord. Hoe verstaan wij wat
Jezus heeft gezegd? Doordat wij zijn
woorden al zo dikwijls gehoord hebben, doen we weinig moeite ze echt te
beluisteren. Als we ze verstaan hoe gaan
we ermee om? Welke risico's durven wij
aan?

Volgens Matteüs is Jezus een schitterend voorbeeld
van hoe om te gaan met oud en nieuw. Hij
is trouw aan wat Mozes en profeten leerden.
Toch legt Jezus gans nieuwe accenten.
Hij biedt immers zichzelf aan, in wie het Rijk Gods aanwezig komt.

Matteüs heeft in zijn evangelie voortdurend oor en
oog voor wat in de Joodse bijbel is gezegd.
Hij kent deze door en door. Hij
brengt het in verband met Jezus. Jezus
vervult wat in het Oude Testament eerder is gezegd en werd verwacht. Een christelijke schriftgeleerde weet om te
gaan met het Oude en het Nieuwe Testament.
De evangelist beschouwt wellicht zichzelf als de schriftgeleerde die oud
en nieuw samenvoegt. Dit menen althans
een aantal exegeten. "*Het is de
opdracht voor de predikant om in het oude het nieuwe te ontdekken en het nieuwe
met het vertrouwde te verbinden*" (U. Luz, 2, p. 366).

Hoe lukken wij er nu in om oud en nieuw te
verbinden? Niet enkel zweren bij het
oude. Daar leven aan geven. Niet enkel het nieuwe zien en tradities
vergeten en ze helemaal afwijzen. Wij
hebben ons zelf niet altijd een goede dienst bewezen door oud en nieuw
tegenover elkaar te stellen. "*Echte
vernieuwing kan slechts komen uit de traditie, niet door haar te verwerpen*."
(Jos Vranckx, Klapstoel, *Kerk en Leven*, 13 febr. 2008). Vernieuwing gebeurt met mensen van nu. Daaraan werkt de catechese voor
volwassenen.

Wat is nieuw?
Gilles Bernheim, een Franse rabbijn, zegt in een gesprek met kardinaal
Barbarin (Lyon) dat in openbaringsgodsdiensten de godsdienstige waarheid nooit
een nieuwigheid kan zijn. Tegelijkertijd
zegt hij dat het verkeerd is zo we haar niet als nieuw ontvangen en horen.

